Er zit waarschijnlijk niets anders op dan de inhoud van het monsterbuisje leeg te gooien en de vastzittende steentjes op de een of andere manier te lozen.

Marsrover Perseverance rijdt al een tijdje rond op de rode planeet. Zijn doel? Onder andere op interessante Martiaanse plekken monsters verzamelen, die later op aarde aan een grondige inspectie onderworpen kunnen worden. Eind december stak Perseverance wederom zijn snel roterende boor die zich aan het einde van zijn twee meter lange robotarm bevindt, in een stuk gesteente die de onderzoekers Issole hebben genoemd. Maar helaas verliep deze bemonstering niet helemaal soepel.

Probleempje
Volgens NASA deed er zich een probleem voor tijdens de opslag van het monster. Sensoren waarmee het vierwielige robotwagentje is uitgerust, registreerden tijdens de overdracht vanaf de robotarm naar de carrousel die de monsterbuizen bevat, een meer dan normale hoeveelheid weerstand op een onverwacht punt in het proces. De rover deed gelukkig wat hij tijdens zo’n geval verteld is om te doen: de procedure stopzetten en meteen naar huis bellen voor verdere instructies.

Kiezelsteentjes
Het team vroeg om aanvullende gegevens en beelden om beter te begrijpen wat er is misgegaan. Een week later stuurde Perseverance de opgevraagde gegevens op. Wat blijkt? Het lijkt erop dat Marsrover Perseverance zich verslikt heeft in gesteente. De beelden onthullen namelijk dat er wat puin en steentjes, ter grootte van kiezels, vast zijn komen te zitten in de carrousel. Het team vermoedt dat deze afkomstig zijn van steen Issole en uit het monsterbuisje zijn gevallen toen Perseverance het monster probeerde op te slaan.

Puin ter grootte van kiezelsteentjes zijn in de carrousel van NASA’s Perseverance Mars-rover terecht gekomen. Afbeelding: NASA/JPL-Caltech/MSSS

Het voorval betekent gelukkig niet gelijk einde verhaal voor Perseverance. De carrousel is namelijk ontworpen om zelfs in de aanwezigheid van wat puin nog te kunnen functioneren. Wel neemt het team de tijd om een gepaste oplossing voor het probleem te vinden. “Dit is pas de zesde keer in de menselijke geschiedenis dat we een monster nemen uit een rots op een andere planeet dan de aarde,” schrijft teamlid Louise Jandura in de blogpost. “Dus als we iets vreemds zien gebeuren, doen we het rustig aan.”

Verwijderen
Het idee is om de kiezelsteentjes op de één of andere manier weer uit de carrousel te krijgen. “We willen de kiezelstenen op een gecontroleerde en ordelijke manier afvoeren,” aldus Janudra. Het team heeft een tijdje gespard over mogelijke manieren. Uiteindelijk is ervoor gekozen om de carrousel te laten doorrollen. De verwachting is dat deze rotaties ook de kiezelsteentjes die vast zijn komen te zitten, in beweging brengt. “Dit zal ons vervolgens meer informatie geven over hoe we verder moeten gaan,” schrijft Jennifer Trosper van NASA.

Leeggooien
Daarnaast zit er waarschijnlijk niets anders op dan de inhoud van het monsterbuisje weer leeg te gooien. “We brengen de resterende inhoud van Sample Tube 261 (ons nieuwste monster van gesteente) terug naar de planeet van oorsprong,” zegt Trosper. “Dit hadden we natuurlijk nooit zo gepland. Maar het lijkt een redelijk eenvoudig proces: Perseverance zal simpelweg de opening van het monsterbuisje naar beneden richten. De zwaartekracht doet de rest.” Waarom het monsterbuisje geleegd wordt? “We weten op dit moment niet zeker hoeveel gesteente er überhaupt nog in zit,” aldus Trosper.

Issole
Het Perseverance-team geeft zich echter niet zomaar gewonnen. Want het plan is om steen Issole gewoon opnieuw te bemonsteren. Daarnaast willen ze voorzorgsmaatregelen treffen om te voorkomen dat Perseverance zich een tweede keer verslikt.

Nieuwe beelden
Maar vooralsnog blijft het even spannend of Perseverance zich op honderden miljoenen kilometers afstand alleen weet te redden. Binnenkort worden nieuwe beelden verwacht. “Van daaruit zullen we onze plannen analyseren en verder verfijnen,” zegt Trosper.

Overigens is het niet voor het eerst dat het Perseverance-team een behoorlijke tegenslag te verduren krijgt. Eerder al slaagde de Marsrover er helaas niet in om een monster van Mars te nemen. De rots die Perseverance wilde bemonsteren, bleek later veel te kruimelig. Het gesteente viel meteen uiteen in poeder en fijnkorrelige stof, waardoor dit niet in het monsterbuisje bewaard kon worden. Gelukkig wist het team het probleem te achterhalen en een nieuw monster te nemen. Het is dan ook aannemelijk dat Perseverance de huidige hindernis tevens zal weten te overwinnen.