Zeegras, het groeit overal, maar we hebben het er weinig over, terwijl het toch zo’n nuttig plantje is. Britse wetenschappers willen meer waardering voor het gras dat zomaar kan helpen om de opwarming van de aarde tegen te gaan. 

Wat is zeegras?
Zeegras groeit bij ons in de Noordzee, maar ook in de Middellandse Zee en zelfs aan de andere kant van de wereld in de Nieuw-Zeelandse wateren. Het is technisch gezien geen gras, maar behoort tot de zeegrasfamilie. Het zijn landplanten die zich hebben aangepast aan het zoute water. Daardoor zijn het ook de enige onderwaterplanten, die echt wortels en zaden hebben en daarmee voedingsstoffen uit de bodem halen. Andere zeeplanten zijn slechts verankerd aan de bodem, maar halen hun voeding uit het water.

Daarmee verschillen ze dus sterk van zeewier. Ecomare noemt zeegrassen een ‘biotoop op zich’. Ze gebruiken bijzonder veel CO2 en zijn daarmee een belangrijke bron van de CO2-opslag door de zee. Vroeger beschermde zeegras in Nederland de kust doordat het sediment vasthoudt. Zeegras, ook nog eens de enige onderwaterplant die bloeiende bloemen heeft, is bovendien vitaal voor de biodiversiteit. Al met al kan het een belangrijke bijdrage leveren aan de strijd tegen klimaatverandering.

Nuttig plantje
Onderzoekers van de Britse Swansea University schrijven nu in een nieuwe studie die in vakblad Science verscheen dat de waarde van zeegras nog verder gaat dan de opslag van CO2. Ze wijzen op de duurzame ontwikkelingsdoelen van de VN, waarin een blauwdruk staat om een duurzame toekomst tegemoet te gaan. Het behouden en herstellen van zeegrasweides kan bijdragen aan zestien van de zeventien doelen, schrijven ze.

De onderzoekers, onder wie dr. Richard Unsworth en dr. Leanne Cullen-Unsworth leggen uit dat zeegras gebruikt kan worden als een natuurlijke oplossing voor klimaatverandering en voor het herstel van biodiversiteit. Maar dan moet dat zeegras wel beter beschermd worden, want op dit moment is er een grote kans dat zeegras verloren gaat. Unsworth zegt: “Zeegras kan de schade van de uitstoot van broeikasgassen beperken, maar als de ecologische staat van zeegrassen zo wordt aangetast als nu dan wordt het twijfelachtig of ze nog kunnen bijdragen aan het oplossen van de klimaatcrisis.”

Waarde erkennen
Het nieuwste onderzoek van het team toont de belangrijke ecologische rol aan van zeegrassen en hoe cruciaal het is om na te denken over het behoud van de planten. “Zeegrassen zijn van fundamenteel belang voor onze planeet, maar vergeleken met grassen op land en zelfs vergeleken met zeewier is er maar weinig onderzoek gedaan naar de plant. Het lastige is dat er behoorlijk wat ecologische, sociale en wettelijke barrières zijn voor herstel en behoud van zeegras, voornamelijk vanwege de schaal van de benodigde interventies.”

Maar er is een oplossing, ziet Unsworth: “De vooruitgang in marine robotica, moleculaire ecologie, kunstmatige intelligentie en lange afstandssensoren biedt mogelijkheden om deze problemen in de moeilijke omstandigheden van de zee op te lossen.” Hij benadrukt hoe belangrijk dit is. “Alleen als we verder kijken dan CO2 en de werkelijke waarde van zeegras erkennen kunnen we ervoor zorgen dat er niet nog meer verloren gaat en er zelfs zeegras bijkomt.”