Vogels hebben enorme rol in het vervoeren van voedingsstoffen

Vogels hebben een enorme rol in de chemie van de aarde: hun invloed overstijgt oceanen, bossen en koraalriffen. 

In een Amerikaans onderzoek, gepubliceerd in het tijdschrift Current Biology, analyseerden onderzoekers bijna vierhonderd wetenschappelijke publicaties om in kaart te brengen hoe vogels via hun uitwerpselen en lichamen voedingsstoffen over grote afstanden verspreiden. Dat beïnvloedt de groei van planten en dieren en de samenstelling van bodem en water. 

Dieren verwerken en verspreiden voedingsstoffen binnen ecosystemen. Hun uitwerpselen zijn als kleine pakketjes met voedingsstoffen die planten en andere organismen nodig hebben. Vooral vogels zorgen voor veel van deze verspreiding. Ze leggen vliegend grote afstanden af en kunnen ook oceanen en bergen oversteken. Volgens onderzoeker Ethan Duvall verwerken ze voedingsstoffen effectief: ze eten wel dertig procent meer dan zoogdieren van vergelijkbare grootte. Daardoor eten en verspreiden ze constant voedingsstoffen zoals stikstof en fosfor, veel meer dan andere diersoorten. 

Een vruchtbare oase 

Op plekken waar vogels, zoals zeevogels, samenkomen om te broeden of nesten te bouwen, komen hoge concentraties voedingsstoffen op kleine oppervlaktes terecht. Dit is een belangrijke voedselbron voor plaatselijke planten en organismen. Zo ontstaan als het ware vruchtbare ‘eilanden’ met effecten op het hele ecosysteem. Maar veel vogelpoep is niet altijd gunstig: te grote hoeveelheden kunnen ook leiden tot bodemverzuring en overbemesting. 

De voedingsstoffen die zeevogels meebrengen belanden onder andere in het water bij de kust. Hiermee kunnen ze ze koraalriffen en vissen die er leven ondersteunen. Wanneer zeevogels uit een gebied verdwenen, zagen de onderzoekers dat de concentratie voedingsstoffen in dit gebied afnam, waardoor de planten- en algengroei, populatie koraalvissen en weerstand van koraalriffen tegen omgevingsfactoren daalde. 

Volgens Duvall kunnen de uitwerpselen van vogels ook bijdragen aan het herstel van vegetatie. Een van de geanalyseerde onderzoeken wijst uit dat het plaatsen van zitstokken voor zeevogels hielp bij het herstel van gebieden waar voorheen zeegras groeide. De stokken trokken zeevogels aan waardoor er een grote hoeveelheid fosfor op het terrein terecht kwam uit hun uitwerpselen, wat het herstel van het zeegras bevorderde. 

Vervoerder van voedingsstoffen 

De analyse laat het belang en de schaal van de rol van de vogel zien als transporteurs van voedingsstoffen. Deze bevinding motiveerde Duvall om zijn onderzoek uit te breiden: waar veel van de geanalyseerde publicaties zich richtten op een vogelsoort, wilde Duvall de invloed van alle vogels in een gebied in kaart brengen. Hiermee kan het effect van de hele vogelgemeenschap in een regio gemeten worden. Dit tweede onderzoek werd eerder dit jaar gepubliceerd. 

Het team vergeleek de uitwerpselen van 151 zangvogels van 31 soorten in een vogelobservatorium bij Lake Ontario in de Amerikaanse staat New York. De monsters werden verzameld in de herfst van 2021 met de lente van 2022. Het bleek dat de samenstelling van de uitwerpselen grote veranderingen onderging door seizoensgebonden diëten van de vogels. In de lente aten de vogels meer insecten en waren hun uitwerpselen rijk aan stikstof. In de herfst bestond het dieet van de vogels grotendeels uit fruit en zaden en was de concentratie koolstof in de uitwerpselen hoog. Variatie van lichaamsgrootte, gedrag, dieet en seizoenen hebben allemaal invloed op de hoeveelheid voedingsstoffen in de vogeluitwerpselen. 

Wereldwijde impact 

Met een afname van bijna de helft van de wereldwijde trekvogelsoorten dreigen grote gevolgen voor ecosystemen. Volgens Duvall kan dat de vruchtbaarheid en productiviteit van ecosystemen kan verminderen en daarmee ook het vastleggen van koolstof. Kennis over de rol van verschillende vogelsoorten op ecosystemen is essentieel voor het voorspellen van de ecologische veranderingen die krimpende vogelpopulaties teweegbrengen. 

Wil je niets van Scientias missen? Volg Scientias op Google Discover dan zie je al onze verhalen!

Uitgelezen? Luister ook eens naar de Scientias Podcast:

 

 

 

 

Bronmateriaal

"Birds shape biogeochemistry and ecosystem function globally" - Current Biology
Afbeelding bovenaan dit artikel: bertvthul

Fout gevonden?

Voor jou geselecteerd