Het levert op den duur zelfs economische voordelen op.

De angst dat een vermindering van de CO2-uitstoot gepaard gaat met hoge economische kosten weerhoudt sommige landen ervan klimaatactie te ondernemen. Maar is die angst eigenlijk wel gegrond? Niet echt, zo bewijst een nieuwe studie.

Economische motieven
De boodschap van veel wetenschappers is helder: we zouden nu onze CO2-uitstoot moeten terugdringen om de opwarming van de aarde een halt toe te roepen. Toch komt dit maar moeizaam op gang. Dat heeft er deels mee te maken dat sommige landen bang zijn voor hoge economische kosten. En bij de overweging van emissiereductie en klimaatadaptatie spelen economische motieven nou eenmaal een grote rol. “Er rijzen veel economische vragen bij het aanpakken van uitdagingen op het gebied van klimaatverandering,” legt onderzoeker Laurent Drouet in gesprek met Scientias.nl uit. “Denk aan vragen zoals hoeveel, waar en wanneer er technologieën met een lage CO2-uitstoot zouden moeten worden ingezet. En hoeveel zou er bijvoorbeeld geïnvesteerd moeten worden in het informeren van mensen om hun energievraag te verminderen? Dergelijk grote beleidswijzigingen brengen economische kosten met zich mee.”

Economische kosten
Het terugdringen van onze CO2-uitstoot heeft dus nogal wat voeten in de aarde, wat ook gevolgen kan hebben voor de economie. Economieën moeten bijvoorbeeld anders worden vormgegeven, wat kan leiden tot industriële ontwrichting. Ook vragen sommigen zich af wat de gevolgen van de implementatie van nieuwe technologieën zal zijn. Hoewel daar veel over nagedacht wordt, worden soms de economische kosten van nietsdoen over het hoofd gezien. Het IPCC concludeerde bijvoorbeeld in het laatste rapport dat klimaatverandering ‘de mensheid en planeet bedreigt’ en dat de stijgende mondiale temperaturen al ‘aanzienlijke en in toenemende mate onomkeerbare verliezen’ hebben veroorzaakt. De economie voelt die effecten onder meer door het verlies van landbouwproductiviteit, hittegerelateerde ziekten en sterfte, schade aan infrastructuur door extreem weer en verlies van biodiversiteit.

Economische voordelen
Kortom, er wordt niet altijd goed gekeken naar de economische voordelen van het verlagen van de mondiale temperatuur. “We verwachten kosten en baten,” zegt Drouet. “Naar beide kanten kijken zou het publieke debat moeten versterken en de beslissingen van regeringen en het bedrijfsleven moeten informeren.”

Studie
In een nieuwe studie hebben onderzoekers gepoogd de economische effecten van koolstofreductie zo goed mogelijk te voorspellen. Dit deden ze door de kosten van koolstofreductie te combineren met gegevens over de economische schade van klimaatverandering. Het leidt tot een interessante ontdekking. “Onze bevindingen tonen aan dat de inspanningen om de uitstoot in het komende decennium te verminderen, onvermijdelijk tot toekomstige economische voordelen zullen leiden,” zegt Drouet. “En die baten zullen de komende decennia veel hoger zijn dan de transitiekosten.”

Economische voordelen
Hoewel de onderzoekers constateren dat de directe economische kosten van CO2-reductie beperkt zijn, hebben de meeste scenario’s netto economische voordelen na 2050 en de overgrote meerderheid (meer dan 75 procent) tegen 2080. “Deze economische voordelen komen van vermeden schade door hoge temperaturen – wanneer er geen klimaatactie wordt ondernomen,” legt Drouet uit. “Zo zullen kortere hittegolven, een lagere zeespiegelstijging, een langere oogstduur en minder intensiteit bij extreme gebeurtenissen zoals cyclonen en overstromingen in de tweede helft van de eeuw tot economische voordelen leiden.” Deze voordelen zullen voor ontwikkelingslanden het grootst zijn.

Opwarming tot 1,5 of 2 graden Celsius?
Daarnaast blijkt uit de resultaten dat het beperken van de opwarming van de aarde tot 1,5 graden Celsius of 2,0 graden Celsius vergelijkbare economische resultaten oplevert. Het betekent dat de huidige kosten en baten van deze twee klimaatdoelen van vergelijkbare omvang zijn en niet statistisch van elkaar verschillen. De extra economische kosten van een halve graad aanscherping van het beleid worden gecompenseerd door de extra voordelen van verlaagde temperatuur, zo stellen de onderzoekers.

Volgens Drouet is het, ook gezien de economie, heel belangrijk dat we in actie komen. “Als we nu niet ingrijpen, zal de mondiale temperatuur zo ver stijgen dat het onze economieën juist zal schaden,” zegt hij. “Nu niet handelen slaat economisch gezien op de middellange en lange termijn dus eigenlijk nergens op. Het zou dan ook de rol van de overheid moeten zijn om er alles aan te doen om emissiedoelstellingen te realiseren en bedrijven te ondersteunen om ook hun koolstofreductie-doelstellingen te halen.”