Steppers lopen bij een ongeluk drie keer vaker hersenletsel op dan motorrijders

Steppers die zwaargewond in het ziekenhuis belanden, hebben drie keer vaker hersenletsel dan motorrijders of fietsers die daar om dezelfde reden terechtkomen. Ook hebben ze vaker inwendige bloedingen en scheuren in de bloedvaten. Dat blijkt uit een Britse studie. 

De elektrische step rukt ook in Nederland op, al mag hier op papier bijna niemand ermee de weg op. Alleen een handvol modellen met RDW-goedkeuring is toegestaan, met een blauw kenteken, een leeftijdsgrens van zestien jaar en een maximum van 25 kilometer per uur. Een helm hoeft niet. Hoeveel steppers er in Nederland gewond raken, is nog niet duidelijk. Voor betrouwbare cijfers over hoe gevaarlijk e-steps zijn, moet je dus over de grens kijken.

Een team van Britse chirurgen en traumaspecialisten heeft nu twee verschillende gegevensbronnen naast elkaar gelegd. De eerste is het nationale traumaregister van Engeland en Wales. Dat houdt patiënten bij die minstens drie dagen opgenomen worden, op intensieve zorg belanden of in het ziekenhuis overlijden. Daarin zaten tussen 2020 en 2022 in totaal 580 steppers, 7027 motorrijders en 7640 fietsers. De tweede bron zijn de meldingen die klanten zelf hebben doorgegeven aan stepverhuurbedrijf Voi.

Veel hoofdletsels

Bij volwassen steppers in het traumaregister ging het in meer dan een op de drie gevallen om hoofdletsels. Bij motorrijders lag dat aandeel ruim drie keer lager en bij fietsers bijna twee keer lager.

Een kanttekening: de cijfers zeggen niets over de kans dat je gewond raakt per rit of per gereden kilometer. Van de steppers die zwaargewond binnenkomen, heeft simpelweg een veel groter deel schade aan het hoofd. 

Bij botbreuken is het omgekeerd. Bij motorrijders waren zo’n 54 op de honderd verwondingen een breuk, bij steppers 43. Inwendig orgaanletsel kwam bij steppers dan weer vaker voor, net als schade aan de bloedvaten.

Leestip: Kan de fiets het brein beschermen? Volgens een nieuwe studie zou dat best kunnen

Hoofd eerst over het stuur

De helm speelt in dit verhaal een hoofdrol. Of ja, het ontbreken ervan. In het traumaregister droeg 5,9 procent van de steppers een helm. Bij motorrijders was dat 75,7 procent en bij fietsers 45 procent. Onder de huurders die een melding maakten bij Voi lag het aandeel nog lager. Slechts 8 op de 1.000 huurders droeg een helm.

Een andere factor is dat wie rechtop staat, een hoger zwaartepunt heeft. Rem je abrupt of raak je een stoeprand, dan vlieg je gemakkelijk over het stuur heen en beland je wel eens op je hoofd. De wieltjes zijn bovendien klein en hebben meestal geen vering, waardoor putten en stoepranden de step makkelijk kunnen stoppen.

Hoe logisch die verklaring ook klinkt, bewezen is ze niet. Het gaat hier om een momentopname zonder controlegroep en gegevens over snelheid, alcohol, wegdek en rijgedrag ontbreken in deze studie volledig. 

Kinderen botsen tegen het stuur

Opvallend is ook hoeveel minderjarigen er in de cijfers terug te vinden zijn. Meer dan 16 procent van de gewonden waren minderjarig. Bij motorrijders was dat 6,2 procent en bij fietsers 8,9 procent.

Kinderen hebben vaker letsels aan hun buik. Hun buikwand is dunner en hun organen zijn naar verhouding groter. Ook bevindt het stuur zich bij kinderen ongeveer rond de hoogte van de buik. Wel gaat het hier om kleine aantallen. De marges zijn simpelweg te breed om echte conclusies te trekken. 

Vrouwen raken zwaarder gewond

Uit de cijfers van het verhuurbedrijf blijkt dat vrouwen ruim twee keer zo vaak zwaar letsel oplopen als mannen en dat terwijl mannen bijna zeven op de tien ritten voor hun rekening nemen. Mogelijke verklaringen: vrouwen kiezen vaker voor voetpaden of een onverharde ondergrond en de steps zelf zijn ontworpen voor een gemiddeld mannenlichaam.

Deze meldingen zijn wel vrijwillig en worden door niemand nagetrokken. Uit eerder onderzoek blijkt dat vrouwen sneller medische hulp zoeken en sneller een incident melden. Een deel van het verschil kan daardoor misschien verklaard worden, hoewel meer onderzoek nodig is om dat met enige zekerheid te kunnen zeggen.

Wil je niets van Scientias missen? Voeg Scientias toe als voorkeursbron op Google dan zie je al onze verhalen!

Uitgelezen? Luister ook eens naar de Scientias Podcast:

Bronmateriaal

Fout gevonden?

Voor jou geselecteerd