In de drukke Santa Cruz Mountains blijken poema’s er alles aan te doen om een confrontatie met een mens te voorkomen.
De Santa Cruz Mountains zijn erg populair onder wandelaars, fietsers en ruiters: elk jaar trekken miljoenen mensen naar dit groene gebied in Californië. Maar in dezelfde bossen en heuvels komt ook de poema voor, een van de grootste roofdieren van Noord-Amerika. Een nieuw onderzoek in Current Biology laat zien hoe mensen en poema’s daar opvallend vaak vlak naast elkaar leven.
Lopen door een leefgebied
Onderzoekers wilden weten hoe poema’s omgaan met de mensen die continu hun leefgebied doorkruisen. Om dat te ontdekken volgden ze zes jaar lang 36 wilde poema’s met gps-halsbanden. Die gegevens vergeleken ze met informatie van Strava, een app die in de Verenigde Staten veel wordt gebruikt door wandelaars, hardlopers en fietsers. Zo konden de onderzoekers zien waar en wanneer mensen de paden gebruiken en hoe poema’s daarop reageren.
De belangrijkste ontdekking is dat poema’s drukke wandel- en fietspaden actief lijken te mijden. Daarbij lijken ze te weten welke routes vaak druk zijn en op welke momenten mensen daar meestal komen. Daardoor blijven ze vaak op ongeveer 30 meter afstand van veelgebruikte paden. Onderzoeker Chris Wilmers zegt: “Als je in deze gebieden wandelt of fietst weten poema’s vaak al dat je er bent, zonder dat je ze zelf hebt gezien. Ze lijken er alles aan te doen om mensen te vermijden.”
Gewend aan mensen
Echter reageren niet alle poema’s hetzelfde. Sommige dieren lijken mensen minder duidelijk te mijden en komen daarbij dikwijls dichter in de buurt van drukke paden. De onderzoekers denken dat sommige poema’s kunnen wennen aan de geur, geluiden en aanwezigheid van mensen, zolang ze maar geen (gevaarlijke) confrontatie hebben met een mens. Voor de duidelijkheid: de dieren zijn dus niet tam en zoeken ook niet actief contact. Het lijkt er vooral op dat ze mogelijk geleerd hebben om het landschap te delen met de natuurliefhebbers die regelmatig in of nabij hun leefgebieden te vinden zijn.
De onderzoekers vroegen zich af of zulke ‘tolerante’ poema’s ook vaker voor problemen zorgen. Daarvoor bekeken de onderzoekers 678 meldingen van ontmoetingen of conflicten tussen mensen en poema’s in de Santa Cruz Mountains tussen 2018 en 2023. Het ging onder meer om waarnemingen, aanvallen op huisdieren of vee, vreemd gedrag en enkele incidenten met mensen.
De uitkomst was opvallend. De plekken waar de meeste conflicten werden gemeld lagen niet in de buurt van de leefgebieden van ‘tolerante’ poema’s. In plaats daarvan bleek dat de meeste conflicten plaatsvonden op plekken waar het vaak heel druk was. Met andere woorden: niet de tolerantie van een poema, maar de populariteit van een gebied lijkt vooral te dicteren hoe vaak een incident ergens voorkomt.
Onderzoeker Mark Elbroch zegt daarover: “Vaak wordt aangenomen dat roofdieren die gewend zijn aan mensen meteen een probleem zijn voor onze veiligheid. Dit onderzoek laat zien dat dat mogelijk te simpel gedacht is. Het onderzoek laat zelfs zien dat een beetje gewenning juist kan helpen om beter samen te leven met deze dieren, zolang ze maar mensen blijven vermijden.”
Miljoenen toeristen
De studie is daarmee vooral relevant voor natuurbeheerders. De poema’s die in de Santa Cruz Mountains leven staan namelijk onder druk. Hun leefgebied is versnipperd en de populatie is genetisch niet erg divers. De opties die de natuurbeheerders van de Santa Cruz Mountains hebben om de dieren te helpen zijn enigszins beperkt: het gebied is heel populair en trekt jaarlijks miljoenen toeristen naar het gebied.
Daarom moet er volgens de onderzoekers een balans gevonden worden. Volgens hen kan dat bereikt worden door gebruik te maken van maatregelen die de menselijke aanwezigheid in het gebied voorspelbaar maken. Denk aan het sluiten van paden na een bepaald tijdstip of het beschermen van plekken waar poema’s het vaakst komen.
We schreven vaker over dit onderwerp, lees bijvoorbeeld ook Duizenden dode pinguïns in Patagonië: poema’s doden massaal pinguïns die ze niet eens opeten en Poema met tanden op zijn voorhoofd maakt Idaho onveilig . Of lees dit artikel: Wolven zijn bang voor mensen – maar niet genoeg om een lonkend schaap te weerstaan .
Uitgelezen? Luister ook eens naar de Scientias Podcast:


