De keien waar het oppervlak van planetoïde Bennu uit bestaat, plakken nauwelijks aan elkaar, zo wijst nieuw onderzoek uit.

De planetoïde Bennu blijft verbazen. Eerder vond NASA’s ruimtescheepje OSIRIS-REx al water op de kleine ruimterots, die bovendien ouder bleek dan gedacht en steeds sneller om zijn as draait. Verder is het oppervlak van Bennu geen gladde zandvlakte, zoals wetenschappers van tevoren verwachtten, maar is het ruw en bezaaid met stenen.

Nu blijkt bovendien dat die stenen niet ‘aan elkaar plakken’, maar een soort ballenbak vormen. En daar zakte OSIRIS-REx een heel eind in weg toen de sonde in oktober 2020 naar de planetoïde afdaalde om materiaal op te pikken.

Losse verzameling keien

Direct na de landing was al duidelijk dat er iets geks aan de hand was met het oppervlak van Bennu. OSIRIS-REx bleek een krater te hebben achtergelaten met een middellijn van 8 meter, terwijl de sonde bij tests in het lab nauwelijks een deukje in het oppervlak had weten te maken. Daarom liet de NASA het ruimtescheepje nog een keer langs de planetoïde vliegen, op een hoogte van maar een paar kilometer, om extra foto’s te maken.

Op basis van voor-en-na-beelden van de plek waar OSIRIS-REx zijn krater sloeg, versnellingsdata van de sonde zelf, en honderden computersimulaties is nu duidelijk hoe het zit. Het bovenste deel van de bodem van OSIRIS-REx vormt niet één geheel, maar is een losse verzameling keien die alleen door de zwaartekracht van Bennu bij elkaar worden gehouden. En die zwaartekracht is minder dan een honderdduizendste van die van de aarde.

Minikratertjes op Bennu

Daardoor zou het voelen alsof je in een ballenbak stapt als je op Bennu zou gaan staan, meldt de NASA. En zo was het ook voor OSIRIS-REx. Die zakte een halve meter diep de planetoïde in tijdens zijn korte bezoekje aan de planetoïde, totdat zijn stuwraketten hem er weer uit trokken.

Die stuwraketten blijken trouwens óók hun sporen te hebben nagelaten op Bennu. Rond de ‘hoofdkrater’ van OSIRIS-REx zelf zit een viertal minikratertjes. Daaromheen zit dan weer een ring van materiaal dat door de sonde werd opgeworpen.

Nog meer verrassingen

Inmiddels is OSIRIS-REx alweer een paar maanden op weg naar de aarde, met 250 gram Bennu-materiaal aan boord. Als alles goed gaat, wordt dat in september 2023 hier afgeleverd. En dan kunnen wetenschappers gaan kijken of de planetoïde nóg meer verrassingen voor ons in petto heeft.