Onderzoekers ontdekken een blinde vlek in de strijd tegen invasieve bosplanten

Invasieve soorten worden wereldwijd vooral met herbiciden aangepakt, ook als dat niet altijd het beste resultaat geeft.

Schrijf je in voor de nieuwsbrief! Ook elke dag vers het laatste wetenschapsnieuws in je inbox? Of elke week? Schrijf je hier in voor de nieuwsbrief!

Invasieve planten vormen een groeiend probleem in bossen. Ze kunnen inheemse soorten verdringen, de bodem veranderen en jonge bomen in de weg zitten. Uit nieuw onderzoek blijkt nu dat landbeheerders wereldwijd vooral grijpen naar chemische bestrijdingsmiddelen. Denk bijvoorbeeld aan herbiciden, middelen die planten doden of remmen. Alhoewel die aanpak vaak werkt waarschuwen onderzoekers ook dat we daardoor de ontwikkeling van andere, mogelijk duurzamere methoden in de weg zitten.

De studie verscheen in het wetenschappelijke tijdschrift Journal of Applied Ecology en werd geleid door onderzoekers van Newcastle University en de University of Stirling. Zij bekeken voor het onderzoek de resultaten van 192 eerdere onderzoeken, die in totaal in 26 verschillende landen gehouden werden. In totaal keken ze naar 623 combinaties van invasieve plantensoorten en welke bestrijdingsmethoden werden gebruikt om deze aan te pakken.

Daaruit kwam een duidelijk beeld naar voren: chemische bestrijding is wereldwijd veruit de meest populaire aanpak. Van alle onderzochte behandelingen viel 41 procent in deze categorie. Daarna volgden methoden die vriendelijker zijn voor de natuur, zoals fysieke verwijdering en biologische bestrijding. Bij fysieke verwijdering kun je denken aan maaien, uittrekken of omzagen. Bij biologische bestrijding worden bijvoorbeeld natuurlijke vijanden ingezet.

Biologische bestrijdingsmethoden

Opvallend genoeg bleek uit de analyse ook dat biologische bestrijdingsmethoden vaak goed werken. Toch werden deze methoden veel minder vaak ingezet. Volgens de onderzoekers maakt dat het lastig om te zeggen welke aanpak in de praktijk het beste is: er is simpelweg te weinig vergelijkbare informatie beschikbaar.

Leestip: Bomen die een zonsverduistering voelen aankomen? Wetenschappers halen veelbesproken studie onderuit

Hoofdonderzoeker Lizzie Keen zegt: “ons onderzoek laat zien dat we te maken hebben met grote kennisgaten als het aankomt op het beheren van invasieve planten in bossen. Als we wereldwijde doelen voor biodiversiteit en gezonde bossen willen halen moeten deze kennisgaten zo snel mogelijk gedicht worden.”

Het belang van bossen

Bossen zijn belangrijk: ze slaan koolstof op, bieden leefgebied aan talloze soorten en leveren hout en andere producten. Echter staan ze ook onder druk. Naast de klimaatverandering speelt daarbij ook de komst van invasieve planten een rol. Zulke planten komen van oorsprong niet in een gebied voor, maar weten zich daar wel snel te verspreiden. Daardoor kunnen ze inheemse soorten verdringen en ervoor zorgen dat jonge bomen moeilijker kunnen groeien. Daardoor kan langzaam de opbouw van een bos veranderen.

De onderzoekers benadrukken dat invasieve planten zo’n ’totale overname’ niet altijd op dezelfde manier uitvoeren. Dat zorgt ervoor dat een methode die in het ene bos wel werkt, ergens anders minder effectief kan zijn. Het seizoen waarin invasieve planten aangepakt worden speelt daarbij ook een belangrijke rol. Ondanks dat keek maar 15 procent van de onderzoeken naar het effect van timing. Dat is volgens de onderzoekers problematisch, omdat planten niet altijd het hele jaar door even kwetsbaar zijn.

Een ander probleem is dat verreweg de meeste onderzoeken niet vermelden hoe duur of arbeidsintensief een behandelmethode is: slechts 6 procent van de studies hield daar rekening mee. Daardoor weten natuurbeheerders vaak niet wat een methode echt kost, wat het lastig maakt om te bepalen of een aanpak binnen het gestelde budget valt.

Vernietigende opmars

Teamlid Zarah Pattison van de University of Stirling zegt: “invasieve planten zijn wereldwijd aan een vernietigende opmars bezig, maar we weten nog steeds niet goed wat de beste manier is om ze te beheren. Het is daarom essentieel dat onderzoekers en landbeheerders beter vastleggen wat ze doen, hoe duur dat was en hoeveel moeite het gekost heeft. Dus: noteer de kosten, hoe groot het behandelde gebied was, hoeveel arbeidsuren de behandeling gekost heeft en meet vervolgens hoe invasieve planten reageren.”

De onderzoekers benadrukken dat chemische bestrijdingsmiddelen dus niet nutteloos zijn. Integendeel: uit veel onderzoeken blijkt dat ze heel effectief kunnen zijn. Echter dreigt er volgens hen een gevaarlijke situatie te ontstaan: als we te sterk afhankelijk worden van herbiciden kan daardoor de ontwikkeling van alternatieven vertraging oplopen. Ook is niet altijd duidelijk welk effect een bestrijdingsmiddel heeft op een bepaalde soort. Daarom pleit het team vooral voor het uitvoeren van meer gedegen onderzoeken waarbij ook rekening gehouden wordt met de effecten op verschillende soorten en de kosten van een behandelingsmethode.

We schreven vaker over dit onderwerp, lees bijvoorbeeld ook Deze creepy plant verdubbelt zich binnen 36 uur: wetenschappers snappen nu eindelijk waarom en Graslanden kunnen verrassend stabiel zijn, tot de verkeerde planten verdwijnen . Of lees dit artikel: Waarom zijn planten altijd groen? .

Uitgelezen? Luister ook eens naar de Scientias Podcast:

Bronmateriaal

"Management of invasive alien plants in forests: a global perspective " - Journal of Applied Ecology
Afbeelding bovenaan dit artikel: Lizzie Keen

Fout gevonden?

Voor jou geselecteerd