Stervorming

Stervorming zoomt in op hoe gas en stofwolken instorten tot sterren en planetenstelsels. We kiezen voor een astronomische insteek met aandacht voor waarnemingen, spectra en simulaties.

Bezoekers vinden hier artikelen over ster kraamkamers, protoplanetaire schijven, de rol van magnetische velden en waarom sommige sterren wel en andere niet ontstaan. Ook komen nieuwe resultaten van telescopen en ruimte missies aan bod, inclusief de onzekerheden die daarbij horen. Voor het bredere kader zie Sterren.

Geen inktvis maar een kraken: Webb onthult het ware gezicht van het Inktvisstelsel (M77)

Wat Hubble ooit vastlegde als een elegante inktvis met sierlijke tentakels, blijkt in werkelijkheid een mythisch monster. De James Webb-ruimtetelescoop brak door de kosmische stofsluier heen en ontmaskerde Messier 77 als een ware Kraken — een hongerig superzwaar zwart gat aan acht miljoen zonsmassa’s...
Het heelal

Hubble’s intieme portret van NGC 7331

In het sterrenbeeld Pegasus draait NGC 7331, een spiraalstelsel dat op één detail na een tweeling van de Melkweg is: het mist alleen een balk. Hubble’s intieme portret legde niet alleen de fraaie armen vast, maar ook een supernova die van gedaante wisselde. In...
Het heelal

Hubble viert 36 jaar met een spectaculaire blik op de veranderlijke Trifidnevel

Een nieuwe Hubble-foto van de 'Trifidnevel', gemaakt ter ere van 36 jaar Hubble in de ruimte slechts eergisteren, laat zien hoe een stellaire jet...
Het heelal

Webb ziet planeten ontstaan in stofschijven

Nieuwe Webb-beelden tonen twee protoplanetaire schijven rond jonge sterren in detail. De complexe structuren onthullen hoe stofkorrels samenklonteren tot planeten... De James Webb-ruimtetelescoop heeft adembenemende...
Het heelal

Nieuwe VLT-beelden onthullen het turbulente hart van de Driehoeknevel

Een adembenemende reis van het grootschalige sterrenstelsel M33 naar de fijnste details van gas en stof. Nieuwe VLT-opnamen tonen hoe sterren hun omgeving kleuren...
Het heelal

Astronomen zien voor de tweede keer een compleet jong planetenstelsel ontstaan

Astronomen hebben rond de jonge ster WISPIT 2 iets bijzonders ontdekt: daar zijn niet één, maar twee planeten in wording te zien. Dat maakt...
Het heelal

Geschiedenis van ver sterrenstelsel voor het eerst ontrafeld via nieuwe methode

Astronomen zijn er voor het eerst in geslaagd om de geschiedenis van een sterrenstelsel buiten onze eigen Melkweg te reconstrueren aan de hand van...
Het heelal

NGC 4945: testobject voor nieuwe camera blijkt kosmisch geweld

Een opmerkelijk sterrenstelsel op 12,4 miljoen lichtjaar afstand diende als testobject voor de nieuwe AMKID-camera. Maar NGC 4945 blijkt zelf ook een onverwacht gewelddadig...
Het heelal

’s Werelds grootste ver-infraroodcamera met Nederlandse detectoren opent jacht op eerste sterrenstelsels

Met meer dan 17.000 pixels is de nieuwe AMKID-camera op de APEX-telescoop de grootste ooit voor ver-infraroodlicht. Het Nederlands ontworpen oog legt de eerste...
Het heelal

Dit is de grootste foto ooit van het onzichtbare hart van de Melkweg

Astronomen hebben met de krachtigste radiotelescoop ter wereld een ongekend gedetailleerd beeld gemaakt van het centrum van ons sterrenstelsel. Als je op een heldere nacht...
Het heelal

Webb spoort eerste ‘mislukte sterren’ op buiten Melkweg

De James Webb-ruimtetelescoop heeft in de verre sterrenhoop NGC 602 maar liefst 64 bruine dwergkandidaten ontdekt. Het is de eerste rijke populatie van deze...
Het heelal

Hubble filmt de geboorte van een monsterster en snelste stellaire uitstroom ooit

De Hubble-ruimtetelescoop heeft een kort 'filmpje’ gemaakt van de energieke geboorte van een monsterster. Zijn krachtige jets van geïoniseerd gas, die met meer dan...
Het heelal

De wilde jeugd van planeten vastgelegd op beeld

Voor het eerst hebben astronomen een gedetailleerde blik geworpen op de turbulente 'tienerjaren' van planetenstelsels. Nieuwe, zeer gedetailleerde opnamen van 26 stofringen rond andere...
Het heelal

Hoe ram pressure sterrenstelsel JW39 tot een ‘kwal’ transformeert

Op 900 miljoen lichtjaar afstand wordt het sterrenstelsel JW39 uit elkaar getrokken door de meedogenloze krachten van een cluster. Hubble's prachtige opname toont een...
Het heelal
Laad meer