Planeten

Planeten is de verzamelpagina voor werelden in ons zonnestelsel en daarbuiten. We kiezen voor een natuurkundige en geologische insteek: samenstelling, atmosfeer, banen en ontstaan.

Verwacht nieuws en uitleg over planeten, dwergplaneten en exoplaneten, met aandacht voor meetmethodes en onzekerheden. Voor samenhang en context kun je ook naar Zonnestelsel.

Webb ziet planeten ontstaan in stofschijven

Nieuwe Webb-beelden tonen twee protoplanetaire schijven rond jonge sterren in detail. De complexe structuren onthullen hoe stofkorrels samenklonteren tot planeten... De James Webb-ruimtetelescoop heeft adembenemende beelden vastgelegd van twee protoplanetaire schijven rond pasgeboren sterren. De objecten Tau 042021 en Oph 163131 – op respectievelijk 450...
Het heelal

Astronomen zien voor de tweede keer een compleet jong planetenstelsel ontstaan

Astronomen hebben rond de jonge ster WISPIT 2 iets bijzonders ontdekt: daar zijn niet één, maar twee planeten in wording te zien. Dat maakt het stelsel uitzonderlijk, want zulke jonge planeten laten zich zelden rechtstreeks waarnemen. De opvallende ringen en lege banen in de...
Het heelal

Hoe ASML het belangrijkste bedrijf ter wereld werd? Dat leggen we helemaal uit in de nieuwste Scientias Podcast!

Van smartphones tot AI-chips, achter vrijwel elke geavanceerde chip schuilt technologie van ASML. In de 62ste Scientias Podcast vertellen we hoe het Brabantse bedrijf...
Planeten

Deze vreemde planeet ruikt naar rotte eieren

Op 35 lichtjaar van de aarde bevindt zich een planeet die in geen enkel bestaand hokje past. Er zouden er nog veel meer kunnen...
Het heelal

Hoe groot kan een planeet worden? De grens tussen extreem zware gasreuzen en mislukte sterren is soms vaag

Sommige gasreuzen zijn zo groot dat astronomen er al jaren over twisten: zijn het nog wel planeten of eigenlijk mislukte sterren? In een sterrenstelsel...
Het heelal

De wilde jeugd van planeten vastgelegd op beeld

Voor het eerst hebben astronomen een gedetailleerde blik geworpen op de turbulente 'tienerjaren' van planetenstelsels. Nieuwe, zeer gedetailleerde opnamen van 26 stofringen rond andere...
Het heelal

Jupiter schittert als nooit tevoren: vannacht in oppositie!

De reuzenplaneet Jupiter staat vannacht lijnrecht tegenover de zon. Dit maakt hem de hele nacht zichtbaar als een opvallend heldere 'ster'. Pak je verrekijker,...
Het heelal

Webb stuit op bizarre, citroenvormige exoplaneet rond pulsar

Astronomen hebben met de James Webb-ruimtetelescoop een unieke exoplaneet ontdekt die om een pulsar draait. De planeet, die door getijdenkrachten tot een citroen is...
Het heelal

Aarde-achtige planeten komen mogelijk veel vaker voor in het heelal dan gedacht

Waarom heeft de aarde precies genoeg water om leven mogelijk te maken, maar niet zo veel dat we op een waterwereld leven? Japanse onderzoekers...
Het heelal

‘Natte lavabol’: walgelijk hete exoplaneet heeft dampende verrassing in petto

Een gloeiend hete rotsplaneet ver buiten ons zonnestelsel blijkt een flinke atmosfeer te hebben. Dat ontdekten astronomen met NASA’s James Webb-ruimtetelescoop. De vondst zet...
Het heelal

Hoe Voyager 1 45 jaar geleden onze blik op Saturnus en zijn manen voor altijd veranderde

Vandaag exact 45 jaar geleden scheerde Voyager 1 rakelings langs Saturnus. De sonde nam ons mee op een adembenemende reis, nam de allereerste close-up...
Het heelal

Eerste 3D-kaart van exoplaneet toont hitte die zo extreem is dat zelfs water uit elkaar scheurt

Voor het eerst hebben astronomen een 3D-temperatuurkaart gemaakt van een planeet buiten ons zonnestelsel. De gasreus WASP-18b blijkt zo heet dat water er letterlijk...
Het heelal

Waarom waaien de winden op Jupiter en Saturnus de andere kant op dan op Neptunus? Wetenschappers kraken de code

Op gigantische planeten als Jupiter en Saturnus razen winden rond de evenaar met snelheden tot wel 2000 kilometer per uur. Ze doen onze ergste...
Het heelal

James Webb vond een ‘maanfabriek’ rond deze reusachtige planeet

De ruimtetelescoop James Webb heeft voor het eerst moleculen waargenomen in een schijf rond een planeet die nog aan het groeien is. Het materiaal...
Het heelal
Laad meer