Voor het eerst hebben onderzoekers een gedetailleerde kaart gemaakt van alle veengebieden in de Europese Unie. Uit het onderzoek, gepubliceerd in Nature, blijkt dat deze gebieden meer broeikasgassen uitstoten dan verwacht.
Drooggelegde veengebieden worden vaak onderschat als het gaat om de hoeveelheid broeikasgassen die ze uitstoten. Wereldwijd zijn deze gebieden verantwoordelijk voor 5 procent van alle uitstoot. “In de Europese Unie bestaat 6 procent van al het land uit veengebied. De helft daarvan is drooggelegd en wordt gebruikt voor landbouw en bossen”, vertelt onderzoeker Quint van Giersbergen van de Radboud Universiteit.
Dat is problematisch, veengebieden die niet drooggelegd zijn, slaan veel koolstof op omdat dode planten niet volledig worden afgebroken. “Op het moment dat die veengebieden drooggelegd worden”, vertelt Van Giersbergen, “komt niet alleen schadelijke koolstof vrij, maar ook stikstof in de vorm van lachgas.”
Lees meer over de gevolgen van veengebruik: Potgrond is slecht voor het milieu. Wageningse onderzoekers komen nu met een duurzaam alternatief
Foute rapportages
Het is daarom van groot belang om goede rapportages te hebben over de precieze uitstoot van veengebied. Daar zit het probleem, zegt Van Giersbergen. “Landen onderschatten vaak de uitstoot, omdat bijvoorbeeld het landgebruik en oppervlaktes in rapportages niet volledig zijn of niet de juiste gassen zijn meegerekend. Nederland rapporteert bijvoorbeeld onverwacht lage emissies uit veensloten.” Daarnaast was het niet duidelijk waar de uitstoot het hoogst is.
De onderzoeker maakte daarom een gedetailleerde kaart van de uitstoot van veengebieden in Europa. Aan de hand van actuele data en een supercomputer bracht hij alle informatie bij elkaar. “We zagen dat de uitstoot van veengebieden bijna twee keer zo hoog lag als wat Europese landen rapporteren”, vertelt hij. “Dat komt dus met name door die onderschatting.”
Daarnaast bleek dat de uitstoot niet gelijkmatig verdeeld is over alle veengebieden. “17 procent van de veengebieden is verantwoordelijk voor 39 procent van de uitstoot”, zegt Van Giersbergen. “De grootste hotspots liggen in het gebied rond Noordoost-Nederland en het noordwesten van Duitsland. Daarnaast stoten gebieden in Engeland, de Baltische staten, Polen en Ierland relatief veel uit.”
Hoe nu verder?
De oplossing is er al: uit eerder onderzoek van onder andere de Radboud Universiteit blijkt dat het vernatten van veen een goede manier is om de broeikasgasuitstoot te verminderen en tegelijkertijd de biodiversiteit van het landschap te herstellen.
Op dit natte veen kan overigens ook landbouw en bosbouw gewoon doorgaan. Zo groeien bepaalde planten die gebruikt kunnen worden voor bijvoorbeeld isolatiemateriaal uitstekend op nat veen. “Het lijkt me cruciaal dat de EU direct gaat beginnen met het vernatten van de hotspots, iets dat volgens het Parijs-akkoord sowieso moet gebeuren”, stelt Van Giersbergen.
Door vast te stellen waar de uitstoot het meest efficiënt kan worden teruggebracht, levert dit onderzoek het bewijs dat nodig is om klimaatvriendelijke beslissingen over landgebruik in de hele Europese Unie te versnellen.
Lees meer: Veen slaat heel veel CO2 op maar door droogte gaat het helemaal mis


