Geen ongemakkelijke stiltes deze kerst, want we zijn in ons archief gedoken en hebben negen opmerkelijke nieuwsfeitjes uit 2021 voor je opgediept. Daarmee kom je de kerstmaaltijd wel door!

1. Eenden kunnen schelden
Dat papegaaien uitstekende napraters zijn, daar kijken ze aan de kerstdis niet van op. Maar wat dacht je van het feit dat ook sommige eenden menselijke spraak kunnen imiteren? Tot die conclusie kwamen onderzoekers eerder dit jaar. In hun onderzoeksartikel presenteren ze onder meer de Australische muskuseend Ripper die – in navolging van zijn verzorger – regelmatig het zinnetje ‘You bloody fool‘ bezigt. Oké, het moet worden toegegeven: de kans is groot dat je (schoon)familie je bij het aanhoren van dit wetenschappelijke nieuws voor gek verklaart of de toegang tot de drankvoorraad tot nader orde ontzegt. En dat kun je ze niet kwalijk nemen, want het klinkt tamelijk ongelofelijk. Maar het is echt waar. En er is ook bewijsmateriaal, in de vorm van geluidsopnames. Dus mochten je familieleden je niet op je blauwe ogen geloven, klik dan hier en sla ze liefdevol om de oren met keihard wetenschappelijk bewijs!

2. De alcohol komt na een biertje je oren uit
De drankadem kennen we natuurlijk allemaal. Maar wist je dat je na het nuttigen van een alcoholisch drankje, via je oren net zoveel alcohol afgeeft als via je adem? En dit jaar toonden onderzoekers zelfs aan dat het alcoholpromillage met behulp van een soort futuristische koptelefoon net zo goed gemeten kan worden als met de traditionele blaastest.

3. Een neushoorn vervoeren doe je zo
Het is geen alledaagse vraag, maar afgelopen jaar kwam ‘ie toch bovendrijven: is er eigenlijk een optimale vorm van neushoornvervoer? Ja dus, zo stelden wetenschappers na gedegen onderzoek. Nu is je nieuwsgierigheid natuurlijk gewekt. Want je weet tenslotte nooit of je in 2022 zelf nog eens voor de opgave van neushoorntransport komt te staan. Dus helpen we je alvast uit de brand: de beste manier om een neushoorn te vervoeren, is ondersteboven. Het vereist dat er – naast een te transporteren neushoorn – ook een helikopter en stevig touw beschikbaar is. Dus dat is even iets om rekening mee te houden.

4. De aarde raakte een maan kwijt
Het is algemeen bekend dat rond onze aarde een maan cirkelt. Maar waar de overige gasten aan de kerstdis misschien nog wel van opkijken, is het feit dat er begin 2021 tijdelijk een tweede maantje om de aarde cirkelde: 2020 SO. Het object werd eind 2020 door de zwaartekracht van de aarde ingevangen en draaide enkele maanden om onze planeet heen alvorens in het voorjaar van 2021 weer rond de zon te gaan cirkelen. In tegenstelling tot onze ‘echte’ maan was 2020 SO overigens geen natuurlijk object, maar een vergeten rakettrap die in 1966 werd gebruikt om de maanlander Surveyor 2 te lanceren.

5. Varkens kun je beademen via hun achterwerk
Nadat onderzoekers eerder al ontdekten dat zeekomkommers via hun anus kunnen ademhalen, besloten ze na te gaan of ook zoogdieren daartoe in staat waren. Ze namen de proef op de som met muizen en varkens. De dieren kregen via de anus een zuurstofrijke vloeistof toegediend en bleken daar geen noemenswaardige bijwerkingen van te ondervinden. En niet lang daarna zagen de onderzoekers bovendien dat het zuurstofgehalte van de dieren steeg. Het suggereert dat het toedienen van zuurstof via het achterwerk effectief en veilig is. En de onderzoekers gaan er op basis van hun onderzoeken vanuit dat ook mensen op deze manier beademd kunnen worden. “Hoewel de bijwerkingen en veiligheid bij mensen nog grondig moet worden onderzocht, biedt onze studie mogelijk een nieuwe manier om ernstig ziekte patiënten met ademhalingsfalen te kunnen helpen,” zo concludeerde onderzoeker Takanori Takebe.

6. Er is – eindelijk – een echte duizendpoot ontdekt
De term ‘duizendpoot’ is behoorlijk ingeburgerd en verwijst behalve naar veelzijdige mensen ook naar geleedpotigen met behoorlijk wat pootjes. Maar wie denkt dat die geleedpotigen dan standaard 1000 pootjes onder hun lijf hebben zitten, heeft het mis. Sterker nog: er is nog nooit een duizendpoot met 1000 pootjes of meer ontdekt. Tenminste: tot voor kort. Want eerder deze maand stuitten wetenschappers in Australië dan eindelijk op een geleedpotige die de naam ‘duizendpoot’ waardig is: het beestje heeft 1306 pootjes. Dat zijn er maar liefst 556 meer dan de vorige recordhouder die met 750 pootjes de naam ‘duizendpoot’ eigenlijk niet verdient. De 1306 pootjes van de Australische duizendpoot bevinden zich onder een ongeveer 9,5 centimeter lang lijf dat opgedeeld is in tot wel 330 segmenten.

8. Potjestraining werkt ook bij koeien
Wie op het platteland woont, heeft ongetwijfeld wel eens gezien dat een koe gewoon midden in de wei zijn urine liet lopen. Want dat doen koeien. Tenminste: de meeste koeien. Want wetenschappers zijn er dit jaar in geslaagd om enkele koeien – in slechts een paar weken tijd – zindelijk te maken. En wel met behulp van een soort potjestraining. Het klinkt misschien niet direct heel nuttig, maar dat is het zeker wel. Want als we koeien kunnen leren om op een vaste plek te plassen, kunnen we die plas – die rijk is aan stikstof – gemakkelijker opvangen en zo het stikstofprobleem te lijf gaan.

9. Zeeslakken onthoofden zichzelf en regenereren een nieuw lijf
Wie een beetje thuis is in de Franse geschiedenis weet: onthoofding is het begin van het einde. Maar niet voor sommige zeeslakken, zo ontdekten onderzoekers eerder dit jaar. Ze waren er getuige van hoe een zeenaaktslak zichzelf onthoofdde en vervolgens in drie weken tijd een compleet nieuw lijf – inclusief hart – genereerde om zijn eenzame hoofd weer compleet te maken. Het is een bizar verhaal – dat vergezeld gaat door minstens zo bizarre beelden (klik!) – dat heel veel vragen oproept. Zo is bijvoorbeeld nog onduidelijk wanneer de zeeslakken besluiten om hun lijf af te werpen en hoe het hoofd van de zeeslakken een paar weken zonder dat achterlijf – met daarin belangrijke organen, zoals het hart – kan overleven.