Elektrische auto’s zijn zwaarder en ze maken nauwelijks geluid. Sommige mensen maken zich zorgen dat ze daarom gevaarlijker zijn voor voetgangers. Maar klopt dat eigenlijk wel? Een onderzoeker uit Groot-Brittannië heeft nu een antwoord.
De bezorgdheid over elektrische auto’s en voetgangersveiligheid komt uit twee hoeken. Ten eerste het geluid, of beter gezegd: het gebrek daaraan. Een elektrische motor maakt bij lage snelheden nauwelijks geluid, maar voetgangers zijn eraan gewend om auto’s te horen aankomen. Als dat geluid wegvalt, zo was de redenering, zouden er meer aanrijdingen plaatsvinden.
Ten tweede is er het gewicht. Elektrische auto’s zijn veel zwaarder dan vergelijkbare benzineauto’s vanwege de zware batterijpakketten die ze meetorsen. Uit eerder onderzoek weten we dat bij een botsing tussen twee auto’s van verschillend gewicht de inzittenden van de lichtere auto er slechter vanaf komen. Diezelfde logica zou kunnen opgaan voor voetgangers: een zwaardere auto die je raakt, zou je meer schade berokkenen.
Wat zeggen de data?
De auteur van de studie, Zia Wadud, gebruikte data uit de STATS19-database. Daarin staan alle officieel geregistreerde verkeersongevallen in Groot-Brittannië. Tussen 2014 en 2023 waren er ruim 210.000 voetgangers betrokken bij een ongeluk. Bijna 170.000 mensen werden aangereden door personenauto’s of taxi’s. 1.150 slachtoffers waren betrokken bij een aanrijding met een volledig elektrische auto en bijna 8.000 bij een hybride.
Om een eerlijke vergelijking te maken, keek de onderzoeker naar het aantal slachtoffers per miljard gereden kilometers. Dat is nodig om een eerlijke vergelijking te maken, want er rijden nog steeds veel meer benzineauto’s rond dan elektrische. Als je alleen de kale cijfers vergelijkt, zou je appels met peren vergelijken.
De uitkomst: het aantal voetgangersslachtoffers per gereden kilometer is voor elektrische auto’s statistisch gezien niet anders dan voor benzine- of dieselauto’s. En als er wel een aanrijding plaatsvindt, is de kans op ernstig letsel of overlijden ook niet groter bij een elektrische auto.
Hybrides zijn een ander verhaal
Interessant genoeg vertellen de data een ander verhaal voor hybride auto’s. Bij hybrides ligt het aantal slachtoffers per gereden kilometer wel hoger dan bij zowel elektrische als traditionele auto’s.
Maar dat heeft misschien niet zo veel te maken met de technologie zelf. De onderzoeker vermoedt dat het komt door de manier waarop hybrides worden gebruikt. In Groot-Brittannië zijn hybride auto’s enorm populair bij taxi- en Uber-chauffeurs. Die rijden gemiddeld drie tot vier keer zoveel kilometers als een gewone particuliere auto en vrijwel al die kilometers worden in drukke stadscentra afgelegd, waar veel voetgangers rondlopen.
Als je die factoren meeweegt, is het niet zo vreemd dat hybrides vaker bij aanrijdingen met voetgangers betrokken zijn. Bonus: het letsel bij aanrijdingen met hybrides is gemiddeld minder ernstig dan bij traditionele auto’s.
Het piepende waarschuwingssysteem
Een mogelijke verklaring voor de relatief goede prestaties van elektrische auto’s is te vinden in de regelgeving. Sinds 2019 moeten alle nieuwe elektrische en hybride auto’s in het Verenigd Koninkrijk en de EU verplicht zijn uitgerust met een AVAS, een akoestisch waarschuwingssysteem. Dat is een kunstmatig geluid dat de auto produceert bij lage snelheden, zodat voetgangers en fietsers hem toch horen aankomen.
De data lijken aan te tonen dat dit helpt. Als je de vijf jaar voor 2019 vergelijkt met de vijf jaar erna, zie je dat het aantal slachtoffers per gereden kilometer voor elektrische auto’s flink is gedaald. Die daling is groter dan de algemene verbetering van de verkeersveiligheid in dezelfde periode zou verklaren. Het is geen waterdicht bewijs, maar het wijst wel in de richting dat verplichte piepjes een effect hebben.
De rol van moderne veiligheidssystemen
Er speelt mogelijk nog een factor mee die in het voordeel van elektrische auto’s werkt. De vloot van elektrische auto’s op de weg is gemiddeld veel jonger dan de vloot van benzine- en dieselauto’s. Dat betekent dat een groter deel van de elektrische auto’s is uitgerust met moderne veiligheidssystemen zoals automatische noodremmen, voetgangersdetectie en meer.
De onderzoeker vermoedt wel dat het extra gewicht van elektrische auto’s mogelijk zou kunnen leiden tot ernstiger letsel bij een aanrijding, als je auto’s met een identieke veiligheidsuitrusting zou vergelijken ten minste.
SUV’s zijn wel een probleem
Wat de data wel duidelijk laat zien, is dat SUV’s gevaarlijker zijn voor voetgangers. Dat komt door het hogere gewicht en vooral door de vorm van de voorkant: de hogere motorkap raakt voetgangers op een andere, gevaarlijkere plek dan de lagere neus van een gewone personenauto. Dit is ook relevant voor de discussie over elektrische auto’s, omdat veel populaire elektrische modellen SUV’s zijn.
We schreven vaker over dit onderwerp, lees bijvoorbeeld ook Na twee jaar al groener: zoveel duurzamer zijn elektrische auto’s vergeleken met benzinewagens en Met deze techniek kan jouw elektrische auto straks verder rijden en wordt ‘ie beter voor het klimaat. Of lees dit artikel: Deze batterij draait op suiker en vitamine B2 en kan energieopslag veiliger maken.
Uitgelezen? Luister ook eens naar de Scientias Podcast:
