Moedermelk toch beter dan de fles? Borstvoeding geeft kinderhersenen een boost

Het valt niet altijd mee om borstvoeding te geven. En velen die kiezen voor de fles denken bij zichzelf: ‘ik ben er ook groot mee geworden’. Toch is er nu onderzoek dat aantoont dat een speciaal soort suikermolecuul in moedermelk essentieel is voor hersenen die in ontwikkeling zijn. En het is mogelijk ook goed voor ouderen. 

Een baby die borstvoeding krijgt, lijkt daarmee een voorsprong te hebben wat betreft de ontwikkeling van zijn hersenen. Toch is er ook hoop voor degenen die voor de fles gaan: de onderzoekers zijn ervan overtuigd dat deze nieuwe informatie gebruikt kan worden om nóg betere kunstvoeding te produceren. Ook is het volgens de wetenschappers interessant om verder onderzoek te doen naar de rol die dit suikermolecuul speelt in de hersenen tijdens het ouder worden. Mensen die lijden aan psychische stoornissen hebben namelijk afwijkende waarden van de stof in hun bloed.

Meloenen
De stof waar het allemaal om draait is myo-inositol, een suikermolecuul dat nauwelijks in koemelk te vinden is, maar wel in menselijke moedermelk. Vooral in de eerste twee maanden na de geboorte is het micronutriënt prominent aanwezig in de borstvoeding. Myo-inositol zit ook van nature in bepaalde granen, zemelen, bonen, citrusvruchten en meloenen.

Onderzoek wees uit dat in het babybrein een grote hoeveelheid nieuwe synapsen (neurale connecties) wordt gevormd onder invloed van de stof. Ook constateerden de wetenschappers een toename in de grootte van de synapsen, wat wijst op een sterkere connectie. Het maakt hierbij niet uit wat voor etniciteit of achtergrond de moeder heeft. Borstvoedingmonsters uit Mexico City, Shanghai en Cincinnati wezen allemaal hetzelfde uit.

Bloed-hersenbarrière
“De vorming en verfijning van de connecties tussen de hersencellen en hersengebieden is afhankelijk van genetische en omgevingsfacoren, maar ook van de ervaringen die je als mens beleeft”, zegt Yale-neuroloog Thomas Biederer.

Ons eetpatroon is een van de omgevingsfactoren die zich perfect leent voor onderzoek. Het lijkt er sterk op dat het brein van een baby in de eerste maanden extra gevoelig is voor de ingenomen voedingsstoffen, omdat de bloed-hersenbarrière – die voorkomt dat bijvoorbeeld gifstoffen en bacteriën de hersenen binnendringen – meer doorlaatbaar is. Kleine moleculen uit de voeding kunnen dan makkelijker de overstap maken van het bloed naar het brein.

Dynamische moedermelk
“Het is geweldig hoe complex en rijk menselijke borstvoeding is”, vertelt Biederer. “Het lijkt er sterk op dat de opbouw van moedermelk zich op dynamische wijze aanpast in de maanden na de geboorte, en dat op deze manier de verschillende fasen van de ontwikkeling van het jonge brein in goede banen worden geleid.” Hij wijst erop dat vrouwen overal ter wereld vergelijkbare niveaus van myo-inositol in de moedermelk hebben. Dit levert extra bewijs voor de claim dat de stof een belangrijke rol speelt bij de hersenontwikkeling van mensen.

Daarom adviseren de onderzoekers om myo-inositol toe te voegen aan kunstmatige babyvoeding. “Zodat baby’s die geen toegang hebben tot moedermelk toch voldoende van deze stof binnenkrijgen”, legt Biederer uit.

Afwijkingen bij psychische stoornissen
Eerder onderzoek toonde aan dat het inositolniveau in de hersenen langzaam afneemt als kinderen ouder worden, maar dat gebeurt niet bij iedereen in dezelfde mate. Bij volwassenen zijn lager dan normale hoeveelheden inositol gemeten bij mensen met een bipolaire stoornis of een zware depressie. Genetische afwijkingen met betrekking tot myo-inositol zijn gelinkt aan schizofrenie. Opmerkelijk is dat bij alzheimerpatiënten en mensen met het Downsyndroom juist hogere inositolgehaltes zijn gevonden. De onderzoeker vindt het echter nog te vroeg om myo-inositol ook aan te bevelen voor volwassenen. “We hebben nog geen idee waarom de inositolniveaus lager of juist hoger zijn bij mensen met bepaalde psychiatrische stoornissen.”

Veel vragen
Er blijven dan ook nog veel vragen op tafel liggen: is het gebrek aan inositol bij depressieve en bipolaire mensen een belangrijke reden voor hun ziektebeeld of is het een bijwerking van de medicijnen die ze hiervoor slikken? Betekent het hoge gehalte van het micronutriënt bij mensen met Alzheimer en Down-syndroom dat te veel myo-inositol een probleem is? Wat is het optimale gehalte inositol in het brein in de verschillende fasen van het leven? “Mijn collega’s en ik gaan verder met het onderzoek naar myo-inositol en andere microvoedingsstoffen die hersencellen en hun connectiviteit beïnvloeden. We hopen dat dit gaat leiden tot een beter begrip van de wisselwerking tussen ons eetpatroon en leeftijdsgerelateerde hersenafwijkingen”, besluit Biederer.

Bronmateriaal

"The human milk component myo-inositol promotes neuronal connectivity" - PNAS
Afbeelding bovenaan dit artikel: Gemütlichkeit

Fout gevonden?

Voor jou geselecteerd