Werk jij in een kantoor zonder ramen of met weinig daglicht? Dan is het misschien tijd om je baas om een andere werkplek te vragen. Uit een studie van de Universiteit Maastricht blijkt namelijk dat natuurlijk daglicht tijdens de kantooruren de bloedsuikerregulatie kan verbeteren bij mensen met diabetes type 2.
De drijfveer achter deze studie is vrij simpel: we brengen zo’n 80 tot 90 procent van onze tijd binnenshuis door. Daardoor krijgen we overdag veel minder en ander licht binnen dan waar ons lichaam eigenlijk op is ingesteld. Daglicht is namelijk de belangrijkste signaalgever voor onze biologische klok. De onderzoekers vroegen zich in dat kader af: zou het helpen als mensen met diabetes type 2 weer meer natuurlijk daglicht krijgen?
Bijna een week in het lab
Dertien vrijwilligers met diabetes type 2 van gemiddeld 70 jaar oud moesten voor dit onderzoek twee keer 4,5 dagen doorbrengen in een onderzoeksfaciliteit. De ene keer zaten ze tijdens kantooruren (8 tot 17 uur) in een ruimte met grote ramen die daglicht binnenlieten. De andere keer zaten ze in dezelfde ruimte, maar dan afgesloten van daglicht en verlicht met kunstlicht van ongeveer 300 lux. Dat is vergelijkbaar met een doorsnee kantoor. Buiten de kantooruren was alles hetzelfde: dezelfde maaltijden, dezelfde beweging en dezelfde avondverlichting.
Vaker in de ‘gezonde zone’
Hoewel de gemiddelde bloedsuikerspiegel niet significant verschilde tussen de twee situaties, bleek wél dat de bloedsuikerspiegel van de deelnemers tijdens de daglichtperiode langer in de ‘gezonde zone’ zat. Concreet: bij daglicht zaten patiënten 51 procent van de tijd in de gezonde zone. Bij kunstlicht was dat 43 procent. Dat klinkt misschien als een bescheiden verschil en dat is het ook, maar voor mensen met diabetes kan elke verbetering op de lange termijn veel uitmaken voor hun gezondheid.
Meerdere voordelen naast bloedsuikerspiegel
Daarnaast ontdekten de onderzoekers dat het lichaam bij daglicht meer vet verbrandde in plaats van koolhydraten. Dit is wederom goed nieuws, omdat een betere vetverbranding vaak wordt geassocieerd met een gezondere stofwisseling. Ook de melatonineproductie (het slaaphormoon) was hoger in de avond na een dag met natuurlijk licht. Dat betekent dat daglicht de biologische klok wellicht beter op scherp zet.
Nog opvallender: zelfs de ‘klokgenen’ in de spiercellen leken te reageren op het type licht. De onderzoekers ontdekten dit door spierbiopten af te nemen en daar cellen uit te kweken. De cellen van deelnemers die waren blootgesteld aan daglicht, hadden een iets ander ritme dan die van de kunstlichtgroep. Dit wijst erop dat daglicht niet alleen de centrale biologische klok in de hersenen beïnvloedt, maar ook de perifere klokken in andere weefsels.
Belangrijke kanttekeningen
Voordat je je werkgever bestookt met verzoeken om een raamplaats: er zijn wel wat beperkingen aan dit onderzoek. Ten eerste was de groep klein (slechts dertien deelnemers) en relatief oud (gemiddeld 70 jaar). Of jongere mensen hetzelfde effect zouden ervaren, is nog onduidelijk.
Bovendien duurde het experiment maar 4,5 dagen. Wat er gebeurt bij langdurige blootstelling aan daglicht is nog niet onderzocht. Ook werd het onderzoek alleen in de zomermaanden uitgevoerd, toen het daglicht relatief fel was. In de donkere wintermaanden zou het verschil met kunstlicht groter kunnen zijn, of juist niet. We weten het eigenlijk gewoon nog niet. Het kan in ieder geval geen kwaad om tijdens je lunchpauze even naar buiten te gaan. Al is het maar om even je benen te strekken.
We schreven vaker over dit onderwerp, lees bijvoorbeeld ook Lichtvervuiling onder de loep: hoe kunstlicht je hersenen, je slaap en je stofwisseling ondermijnt en Onderschat de impact van kunstlicht gedurende de nacht niet: het kan zelfs de kans op een vroege dood vergroten. Of lees dit artikel: Tai chi werkt verrassend goed bij chronische slaapproblemen.
Uitgelezen? Luister ook eens naar de Scientias Podcast:
