De telescoop heeft de ‘hals’, waar onder meer de spiegels op rusten, uitgestrekt en zo de weg vrijgemaakt voor de volgende cruciale stap: het volledig uitklappen van het zonneschild.

De machtige James Webb-telescoop is alweer een aantal dagen onderweg naar zijn eindbestemming op een slordige 1,6 miljoen kilometer afstand van de aarde. Ondertussen moeten de duizenden onderdelen waar de telescoop uit bestaat, voorzichtig uitgeklapt worden. Eén van de spannendste onderdelen zal het uitvouwen van het immense zonneschild zijn. En het voorzetje, het uitstrekken van Webb’s hals, is nu succesvol voltooid.

Langnekje
James Webb heeft als het ware een ‘Langnekje’ in de ruimte gedaan. Want net zoals het befaamde sprookjesfiguur uit de Efteling, heeft de telescoop de ‘hals’, waar onder meer de spiegels op rusten, uitgestrekt. De hals is nu zo’n 1,22 meter lang. Dankzij deze manoeuvre is er ruimte ontstaan tussen het bovenste gedeelte van het observatorium – dat de spiegels en wetenschappelijke instrumenten draagt – en het onderste gedeelte – waar de elektronica en voortstuwingssystemen zich bevinden.

Overigens was dit ‘Langnekje’ niet zomaar gedaan. De realisatie ervan nam in totaal zo’n zes en een half uur in beslag. Eerst activeerden technici de ontgrendelingsapparaten en configureerden de software en elektronica voordat de ‘hals’ – die eruit ziet als een grote, zwarte pijp – uitgeschoven kon worden. Deze beweging werd aangedreven door een ingebouwde motor.

Afstand
Dankzij het uitstrekken van de hals is er nu voldoende afstand ontstaan om de gevoelige spiegels en instrumenten koel te houden. Dit is noodzakelijk om infrarood licht te kunnen detecteren. Daarnaast biedt de gecreëerde opening nu ook voldoende ruimte voor de volgende cruciale stap: het volledig uitklappen van het zonneschild.

Zonneschild
Het uitvouwen van het immense zonneschild, dat ongeveer net zo lang is als een tennisveld, gaat nog best spannend worden. Het zonneschild is namelijk van cruciaal belang voor het functioneren van de telescoop. Dit schild wordt als een soort paraplu om de spiegels en instrumenten van de telescoop gevouwen en beschermt onder meer de zeer gevoelige infrarood-instrumenten – die heel koud moeten blijven om te functioneren – tegen de warmte van de zon.

Ondertussen heeft James Webb al heel wat onderdelen succesvol uitgeklapt. In totaal zal James Webb er 29 dagen over doen om al zijn onderdelen in gereedheid te brengen.

We zullen dus nog wel even moeten nagelbijten. Want er liggen nog enkele essentiële stappen in het verschiet. Vooralsnog lijkt de telescoop naar behoren te functioneren. Sterker nog, hij overtreft zelfs de verwachtingen. Gisteren maakte NASA bekend dat er na lancering nog voldoende brandstof over is om langer dan tien jaar onderzoek te doen. En dat betekent dat we op een hoop prachtige ontdekkingen van deze grootste ruimtetelescoop ooit mogen gaan rekenen.