De zin in een sigaret kan opeens opkomen als je een biertje of wijntje drinkt en zo zijn er meer verbanden te vinden rond het consumeren van genotsmiddelen. Als je de sigaret vaarwel zegt, verbeter je dan ook niet alleen de gezondheid van je longen, het vergroot ook de kans op het overwinnen van andere verslavingen.
Nieuw onderzoek van de Amerikaanse National Institutes of Health (NIH) laat zien dat rokers met een alcohol- of drugsverslaving vaker in staat zijn om hun destructieve gewoontes voor langere tijd naast zich neer te leggen, als ze tegelijkertijd de sigaret uit hun leven bannen. De studie maakt deel uit van de grootschalige Population Assessment of Tobacco and Health (PATH) Study, waarbij de gezondheid en verslavingsneigingen van duizenden Amerikanen jaarlijks worden gevolgd. Voor deze analyse keken wetenschappers naar gegevens van 2652 volwassenen die in het verleden worstelden met een alcohol- of drugsverslaving en wier situatie in de vier jaar daarna veranderde richting herstel.
Opvallende link
Opvallende conclusie uit het onderzoek: mensen die tijdens deze periode stopten met roken, hadden 42 procent meer kans om ook met succes af te kicken van een andere verslaving. Met andere woorden, het aanpakken van beide verslavingen tegelijk lijkt een krachtig recept voor succes te zijn. “Dit is sterk bewijs uit een nationale steekproef dat stoppen met roken een betere kans geeft op herstel van andere verslavingen”, zegt directeur Nora Volkow van het National Institute on Drug Abuse (NIDA). “Het benadrukt hoe belangrijk het is om verslavingen niet los van elkaar te behandelen, maar een meer holistische benadering te hanteren.”
Grote steekproef
Verslaving aan nicotine en middelen zoals alcohol of drugs gaat vaak hand in hand. Eerder onderzoek suggereerde al dat stoppen met roken kan helpen bij het herstel van andere verslavingen, maar veel van deze studies hadden een beperkte opzet. Ze keken alleen naar specifieke behandelcentra of focusten alleen op kleine groepen. Dit nieuwe onderzoek is bijzonder omdat het gebaseerd is op een representatieve nationale steekproef en rekening houdt met talloze andere factoren die het resultaat ongewild zouden kunnen beïnvloeden. Daardoor hebben de onderzoekers veel vertrouwen in hun studieresultaten en zijn ze ervan overtuigd dat het de miljoenen volwassenen wereldwijd, die worstelen met ernstige verslavingen, kan helpen in de strijd tegen alcohol en drugs.
“Ondanks de gezondheidsvoordelen van stoppen met roken, krijgt het onderwerp in de verslavingszorg vaak te weinig aandacht”, zegt hoofdonderzoeker Wilson Compton. Hij benadrukt dat daar zo snel mogelijk verandering in moet komen. “De resultaten van onze studie tonen aan hoe belangrijk het opnemen van een rookstop is in elk behandelplan voor verslaving. Het kan het verschil maken tussen terugval en duurzaam herstel.”
Onderdeel van groter geheel
De onderzoekers benadrukken dat hun analyse over een langere periode laat zien dat er een verband is, maar dat er nog geen definitief oorzakelijk bewijs is. Er is vervolgonderzoek nodig om zeker te weten dat stoppen met roken ook echt leidt tot beter herstel van andere verslavingen. Ook is meer kennis nodig over welke methoden het meest effectief zijn om mensen te laten stoppen met roken die in behandeling zijn voor een andere verslaving. Maar de boodschap is duidelijk: wie meerdere verslavingen tegelijk aanpakt, vergroot de kans op succes. Zoals Volkow het samenvat: “Verslavingen moeten niet geïsoleerd behandeld worden, maar als onderdeel van een groter geheel.”
En misschien is dat wel de belangrijkste les: elke sigaret die je laat liggen, is niet alleen een stap richting gezondere longen, maar ook een stap richting een leven dat steeds minder wordt beheerst door welke verslaving dan ook.
In Nederland rookt ongeveer 18 procent van de volwassenen dagelijks. Dit aantal daalt al jaren gestaag. In 2011 stak nog 27 procent iedere dag een sigaret op, in 2001 rookte een op de drie nog dagelijks. Jongeren tussen 12 en 18 jaar roken steeds minder: minder dan 5 procent heeft ooit dagelijks gerookt. De sigaret blijft het meest gebruikte tabaksproduct, gevolgd door e-sigaretten en waterpijpen. Rokers beginnen gemiddeld rond hun 17de en doen in hun leven vaak meerdere verwoede pogingen om te stoppen, maar het slagingspercentage is laag vanwege de verslavende werking van nicotine en de psychische afhankelijkheid. Jaarlijks overlijden ongeveer 20.000 mensen aan ziekten gerelateerd aan roken, zoals longkanker, hart- en vaatziekten en COPD. Ondanks het dalende gebruik blijft roken een zware wissel trekken op de volksgezondheid en de zorg in Nederland.
