Als we ouder worden verandert wat en hoeveel we eten, maar hoe de timing van een maaltijd onze gezondheid beïnvloedt is minder duidelijk.
We leven in een periode waar vasten en tijdgebonden diëten in verband met een gezond leven veel rondgaan op sociale media, bijvoorbeeld de One Meal A Day-techniek, Warrior Diet en 16/8-methode. Hoewel deze eetschema’s vaak worden gedeeld en gevolgd, is er vooral bij mensen van middelbare leeftijd en ouder niet veel bekend over wat het moment van een maaltijd precies met ze doet. Onderzoekers van Mass General Brigham bestudeerden veranderingen in maaltijdmomenten bij volwassenen. Hier ontdekten ze geleidelijke verschuivingen in de tijden van maaltijden naarmate ze ouder werden. Ook beschreven ze in Communications Medicine redenen die misschien bijdragen aan deze verschuivingen en mogelijke gezondheidsrisico’s.
Methode
Hassan Dashti leidde het onderzoek naar hoe het tijdstip van maaltijden bij oudere mensen overeenkomt met patronen die iets kunnen zeggen over, of zelfs invloed hebben op, hun gezondheid later in het leven. Het onderzoeksteam analyseerde gegevens, waaronder bloedmonsters, van 2945 volwassenen in het Verenigd Koninkrijk tussen de 42 en 94 jaar oud. Zij werden meer dan 20 jaar gevolgd. Ze ontdekten dat oudere mensen de neiging hebben later te ontbijten en te dineren. Hiermee verkleind ook het totale tijdsbestek waarin oudere mensen elke dag eten.
Mogelijk waarschuwingssignaal
“Ons onderzoek suggereert dat veranderingen in het tijdstip waarop ouderen eten, met name het tijdstip van ontbijten, een gemakkelijk te monitoren indicator van hun algehele gezondheidstoestand kan zijn. Patiënten en artsen kunnen verschuivingen in maaltijdroutines mogelijk gebruiken als een vroeg waarschuwingssignaal om onderliggende fysieke en mentale gezondheidsproblemen te onderzoeken”, zo vertelt voedingswetenschapper en circadiaans bioloog Dashti. Volgens Dashti hoort bij gezond ouder worden ook een gelijkmatig eetpatroon.
Een circadiaans bioloog is iemand die onderzoek doet naar het circadiaanse ritme, de ongeveer 24 uur durende interne klok. Deze wetenschappers bestuderen hoe deze biologische klokken werken, hoe ze worden beïnvloed door factoren zoals licht, en welke gevolgen verstoringen van dit ritme kunnen hebben voor de gezondheid.
Resultaten
Wat opvalt is dat later ontbijten consistent werd geassocieerd met lichamelijke en geestelijke gezondheidsproblemen, waaronder depressie, vermoeidheid en problemen met de mondgezondheid. Later ontbijten lijkt daarnaast ook gepaard te gaan met een verhoogd risico op vroegtijdig overlijden. Moeilijkheden met het bereiden van eten en slechter slapen werden ook in verband gebracht met latere maaltijden. Ook personen met een genetische aanleg voor het zijn van een avondmens, een voorkeur hebben voor later slapen en opstaan, hadden de neiging om later te eten.
“Tot nu toe hadden we beperkt inzicht in hoe de timing van maaltijden zich later in het leven ontwikkelt en hoe deze verschuiving verband houdt met de algehele gezondheid en levensduur”, zo vult Dashti aan. Hij vertelt dat de resultaten uit het onderzoek het gebrek aan inzicht vullen, door aan te tonen dat latere timing van maaltijden leidt tot gezondheidsproblemen bij ouderen. De uitkomsten geven een nieuwe betekenis aan het idee dat het ontbijt de belangrijkste maaltijd van de dag is.
Dashti merkte op dat dit belangrijke gevolgen heeft, gezien tijdgebonden eten en periodiek vasten steeds populairder worden. De gezondheidseffecten van veranderende eetpatronen kunnen bij oudere mensen aanzienlijk verschillen van die bij jongere volwassenen.


