Harvard-onderzoekers tonen aan: elke dag olijfolie eten, verkleint de kans op dementie flink

Elke dag een portie olijfolie, misschien doe je het al, anders is het een goed idee om daarmee te beginnen. Je verkleint namelijk de kans op dementie en verbetert de werking van je hersenen, helemaal als je margarine of mayonaise vervangt door olijfolie.

Hoopvol nieuws van onderzoekers van Harvard, want het aantal mensen met dementie explodeert de komende decennia. Deze studie biedt hoop dat gezonde levensstijlfactoren, zoals voeding, kunnen helpen om de ziekte te voorkomen of te vertragen.

“Het gebruik van plantaardige oliën zoals olijfolie wordt in de dieetrichtlijnen aanbevolen omdat het de gezondheid van het hart en de bloedvaten verbetert. Uit onze nieuwe studie kunnen we concluderen dat olijfolie ook goed is voor de hersenen”, zegt Harvard-onderzoeker Anne-Julie Tessier. “De keuze voor olijfolie, een natuurlijk product, in plaats van vetten zoals margarine en mayonaise kan het risico op dementie verminderen.”

Dementie is de snelst groeiende doodsoorzaak in Nederland. Elk uur komen er vijf patiënten bij in ons land. Alzheimer, waar momenteel ongeveer 200.000 Nederlanders aan lijden, is de meest voorkomende vorm van dementie.

Margarine en mayonaise inwisselen
Deze Harvard-studie is de eerste die de relatie tussen voeding en overlijden door dementie heeft onderzocht. De wetenschappers hebben vragenlijsten over de dieetgewoontes van ruim 90.000 Amerikanen en bijbehorende overlijdensregisters geanalyseerd. In een tijdspanne van dertig jaar overleden 4749 van de deelnemers aan dementie. De mensen die meer dan een halve eetlepel olijfolie per dag innamen, hadden 28 procent minder kans om te overlijden aan de ziekte dan degenen die (bijna) nooit olijfolie consumeerden. Daar bovenop bleek dat het dagelijks vervangen van slechts één theelepel margarine en mayonaise door dezelfde hoeveelheid olijfolie gelinkt is aan een 8 tot 14 procent lager risico op overlijden door dementie.

Antioxidanten passeren de bloed-hersenbarrière
Uit eerder onderzoek bleek al dat mensen die regelmatig olijfolie gebruiken in plaats van bewerkte of dierlijke vetten over het algemeen een gezonder dieet hebben. Maar, zo verduidelijkt Tessier, het verband tussen olijfolie en het risico op overlijden door dementie staat los van het verdere dieet van de proefpersonen. Dit maakt duidelijk dat olijfolie mogelijk unieke eigenschappen heeft die gunstig zijn voor de gezondheid van de hersenen. “Sommige antioxidanten in olijfolie kunnen de bloed-hersenbarrière passeren en hebben een directe invloed op de hersenen”, legt ze uit. “Het lijkt er ook sterk op dat olijfolie een indirect effect heeft op de hersengezondheid doordat het goed is voor hart en vaten.”

Positief effect op hart en hersenen
Er is steeds meer bewijs dat het eten van olijfolie en het volgen van een mediterraan dieet de kans op hartziekten en cognitieve achteruitgang verkleint. Wat betreft de invloed van olijfolie op het ontstaan en het verloop van dementie is extra onderzoek nodig, onder andere om de optimale hoeveelheid olijfolie vast te stellen. Maar het is duidelijk dat het gebruik van olijfolie in plaats van margarine en mayonaise bijdraagt aan gezondere hersenen.

Dementie
Er zijn in Nederland op dit moment naar schatting 290.000 mensen met dementie. Zo’n 15.000 van hen zijn jonger dan 65 jaar. De verwachting is dat in 2040 meer dan een half miljoen Nederlanders lijden aan de hersenziekte. Ruim 8 procent van de 65-plussers heeft dementie en ruim 25 procent van de 80-plussers.

Risicofactoren
Erfelijke vormen van dementie zijn zeldzaam. Alleen bij mensen die ver voor hun 65ste  getroffen worden door dementie speelt dit een rol. Wel zijn er allerlei leefstijlfactoren die de kans op dementie vergroten, zoals:
1. Hoge bloeddruk
2. Overgewicht
3. Alcoholgebruik
4. Suikerziekte
5. Roken
6. Verhoogd cholesterol
7. Ongezonde voeding
8. Weinig beweging
9. Weinig nieuwe dingen leren (tijdens het leven weinig uitdagingen in werk, hobby, sociale activiteiten en opleiding)
10. Weinig sociale contacten

Wereldwijd lijden er zo’n 55 miljoen mensen aan dementie. De verwachting is dat dit aantal elke twintig jaar bijna verdubbelt tot 78 miljoen in 2030 en 139 miljoen in 2050.

Bronmateriaal

"Olive Oil Intake and Fatal Dementia Risk in Two Large Prospective U.S. Cohort Studies" - NUTRITION 2023
Afbeelding bovenaan dit artikel: Fcafotodigital / Getty (via Canva.com)

Fout gevonden?

Voor jou geselecteerd