Of je nu in de zomer of in de winter bent geboren, wat maakt het uit, zul je denken. Hooguit is het leuk dat je je verjaardag buiten kunt vieren als het warmer is. Maar mogelijk is er toch meer aan de hand: het seizoen waarin je geboren bent, kan invloed hebben op je stemming.
Onderzoekers ontdekten namelijk dat mannen die in de zomer zijn geboren, later in hun leven mogelijk een hoger risico lopen op depressieve klachten. “Het geboorteseizoen is een soort afspiegeling van de omgeving waarin het brein zich ontwikkelde”, legt onderzoeker Mika Mokkonen van de Canadese Kwantlen Polytechnic University uit aan Scientias.nl.
Meer kans op depressie
Samen met collega’s onderzocht hij of er een verband bestaat tussen iemands geboorteseizoen en mentale gezondheid op volwassen leeftijd. De studie, uitgevoerd onder 303 volwassenen (voornamelijk vrouwen, gemiddeld 26 jaar), bracht geboortedatum, angstklachten en depressieve symptomen in kaart. Met behulp van vragenlijsten en statistische analyses werd gekeken of er patronen te ontdekken waren. De opvallendste bevinding: mannen die in de zomer zijn geboren, hadden gemiddeld hogere scores op depressiesymptomen. Bij vrouwen werd geen verband gevonden. Angstklachten bleken überhaupt niet gekoppeld aan het seizoen waarin je geboren bent.
Zonlicht en temperatuur
Volgens de onderzoekers wijst dit erop dat de omstandigheden waarin een foetus zich ontwikkelt mogelijk een rol spelen bij de latere mentale gezondheid. “De omstandigheden die een moeder ervaart in januari zijn heel anders dan die in juli”, zegt Mokkonen. “Dingen als zonlicht, temperatuur en voeding kunnen sterk variëren door het jaar heen, zeker als je niet op de evenaar woont.”
Mokkonen legt verder uit: “Als ik zou mogen speculeren: het geboorteseizoen is eigenlijk een soort proxy voor de omgeving van de foetus tijdens de zwangerschap. Begrijpen hoe die prenatale omgeving het brein beïnvloedt is een open vraag die we verder moeten onderzoeken. Moderne mensen zijn weliswaar beter beschermd tegen extreme omgevingsinvloeden dankzij huizen, kleding en voedsel, maar onze biologie is gevormd in een tijd van jager-verzamelaars. Er is gesuggereerd dat veel van onze mentale gezondheidsproblemen te maken hebben met de kloof tussen onze moderne en onze evolutionaire leefomgeving.”
Verschillen in hormonen
Maar waarom is er dan alleen bij mannen een effect? “Onze studie kon geen oorzakelijke verklaring geven, maar als ik opnieuw mag speculeren: er zijn allerlei factoren die dit kunnen verklaren. Denk aan fysiologische verschillen zoals hormonen of genetische factoren, maar ook sociaal-culturele invloeden.”
De onderzoeker verwijst opnieuw naar zonlicht en temperatuur. “Dat zijn heel plausibele verklaringen. We denken ook dat de voeding van de moeder tijdens de zwangerschap invloed kan hebben op de ontwikkeling van allerlei fysieke en mentale eigenschappen.”
Baat bij verder onderzoek
Betekenen deze uitkomsten dat mannen die in de zomer zijn geboren extra goed op hun geestelijke gezondheid moeten letten? “Het eerste wat belangrijk is om te begrijpen, is dat we hier kijken naar gemiddelden, niet naar absolute waarheden. Niet elke man die in de zomer geboren is, zal deze symptomen ervaren. Ten tweede: onze studie werd afgenomen in de late winter, we weten niet hoe dezelfde mensen zouden scoren als ze de vragenlijsten in een ander seizoen hadden ingevuld. En tot slot: hoewel we een signaal zagen van een verband tussen geboorteseizoen en depressie, zijn er veel andere factoren die de mentale gezondheid beïnvloeden. Er zijn studies die aantonen dat factoren zoals voldoende lichaamsbeweging een positieve invloed kunnen hebben. Gezien de hoge prevalentie van depressie (84 procent) en angst (66 procent) onder onze deelnemers, zou onze samenleving veel baat hebben bij verder onderzoek naar alledaagse stressoren die de mentale gezondheid beïnvloeden.”
Het seizoen waarin je geboren bent is dus mogelijk een van de factoren die een rol speelt, maar het is slechts een klein effect. Veel andere factoren zullen van grotere invloed zijn.
