Klimaatverandering maakt de wereld warmer en de mens ongezonder. Volgens een nieuwe studie gaat de extra hitte er mogelijk toe leiden dat de mensheid in 2050 een stuk minder beweegt, met alle gevolgen van dien.
De teller dreigt op te lopen tot bijna een half miljoen extra vroegtijdige sterfgevallen per jaar en daar bovenop miljarden euro’s aan economische schade wereldwijd. Wetenschappers waarschuwen in de modelstudie dat extreme hitte een steeds grotere belemmering vormt voor lichamelijke beweging en sport. En dat terwijl fysieke inactiviteit nu al een groot mondiaal gezondheidsprobleem is.
Een op de drie beweegt al te weinig
Volgens de richtlijnen van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) zouden volwassenen wekelijks minimaal 150 tot 300 minuten matig-intensieve inspanning (zoals stevig wandelen) of 75 tot 150 minuten zware inspanning (zoals hardlopen) moeten verrichten. Toch haalt ongeveer een op de drie volwassenen die norm nu al niet. Minder bewegen vergroot het risico op hart- en vaatziekten, diabetes en andere chronische aandoeningen.
De temperatuur op Aarde is de laatste decennia ongekend hard aan het stijgen en de wetenschappers wilden weten wat er gebeurt als onze planeet nog verder opwarmt. Wordt bewegen dan nog lastiger en zo ja, wat zijn de gevolgen voor de volksgezondheid? Om dat te onderzoeken analyseerden ze een gigantische hoeveelheid data uit 156 landen uit de periode 2000 tot 2022. Vervolgens maakten ze een model dat voorspelt wat er met de fysieke activiteit gebeurt van mensen tot het jaar 2050 als de temperaturen blijven stijgen.
Heet, lamlendig, ongezond
Je krijgt het alleen al warm van het lezen van de studieresultaten. Volgens het model leidt elke extra maand, waarin de gemiddelde temperatuur boven de 27,8 graden Celsius ligt, tot een toename van fysieke inactiviteit. Wereldwijd stijgt het percentage mensen dat te weinig beweegt dan met ongeveer anderhalf procent. In lage- en middeninkomenslanden is dat effect zelfs nog groter: daar neemt inactiviteit met ongeveer 1,85 procent toe. Verrassend is wel dat er in rijke landen geen duidelijk effect van hitte op beweging uit het model naar voren komt. Mogelijk speelt het gebruik van airconditioning, moderne sportfaciliteiten en infrastructuur een belangrijke rol daarbij.
Economische en fysieke schade
Als deze trend zich doorzet, zal dat waarschijnlijk grote gevolgen hebben. Volgens de berekeningen gaat de extra fysieke inactiviteit veel kapotmaken in de komende jaren. Rond 2050 zou het kunnen leiden tot zo’n 500.000 à 700.000 extra vroegtijdige sterfgevallen wereldwijd per jaar. En dan hebben we het nog niet eens over het financiële plaatje. Minder beweging betekent meer ziekteverzuim en een lagere productiviteit op de werkvloer. De onderzoekers berekenden dat de economische schade kan oplopen tot zo’n 2,4 à 3,7 miljard dollar per jaar.
Vooral tropische regio’s kwetsbaar
De grootste toename in inactiviteit wordt verwacht in regio’s waar het nu al erg warm is. Denk aan Midden-Amerika, het Caribisch gebied, Oostelijk Sub-Sahara Afrika en delen van Zuidoost-Azië rond de evenaar. In zulke gebieden kan het percentage mensen dat te weinig beweegt met meer dan 4 procent stijgen voor elke maand met temperaturen boven de 27,8 graden. Het team wijst er wel op dat het om modelberekeningen gaat. De voorspellingen zijn gebaseerd op zelfgerapporteerde bewegingsdata en houden alleen rekening met temperatuurveranderingen. De werkelijke impact op de volksgezondheid en de economie kan dus flink afwijken.
Koelere steden
Toch zien de onderzoekers duidelijke signalen dat er actie nodig is. Als hitte mensen ervan weerhoudt om te bewegen, moeten steden en overheden daarop inspelen. Denk aan koelere stedelijke omgevingen, meer betaalbare sportplekken met airconditioning en heldere voorlichting over veilig bewegen tijdens hittegolven. En natuurlijk blijft het verminderen van de uitstoot van broeikasgassen cruciaal.
We schreven vaker over dit onderwerp, lees bijvoorbeeld ook Klimaatmaatregelen vergroten de honger in de wereld. Maar er is een compenserend effect en Klimaat verandert in de bergen veel heftiger dan elders: mogelijk probleem voor miljarden mensen. Of lees dit artikel: Met sporten verbrand je nog meer calorieën dan gedacht.
Uitgelezen? Luister ook eens naar de Scientias Podcast:
