Twee bultruggen blijken een enorme reis te hebben gemaakt van minimaal 14.000 kilometer.
Onderzoekers hebben voor het eerst aangetoond dat bultruggen heen en weer kunnen reizen tussen twee ver uit elkaar liggende leefgebieden: de oostkust van Australië en de kust van Brazilië. De afstand tussen die gebieden is enorm. De kortste rechte route over zee is ongeveer 14.200 kilometer. Dat is vergelijkbaar met de afstand van Sydney naar Londen.
Het gaat om twee individuele bultruggen. De ene walvis werd in 2007 gefotografeerd in Hervey Bay, in de Australische deelstaat Queensland. In 2013 werd hetzelfde dier daar opnieuw gezien. Zes jaar later dook de walvis op bij São Paulo, in Brazilië.
Leestip: Bultruggen beginnen weken eerder aan hun migratie. En dat baart wetenschappers zorgen
De andere walvis maakte de reis in omgekeerde richting. Dat dier werd in 2003 gefotografeerd bij Abrolhos Bank, een belangrijk leefgebied voor bultruggen in Brazilië. In september 2025 werd het dier opnieuw herkend, maar dit keer bij Hervey Bay in Australië. Volgens de onderzoekers is dat de grootste afstand die ooit is afgelegd door een bultrug. De studie verscheen in Royal Society Open Science.
Foto’s van staartvinnen
De werkelijke afgelegde afstand kan nog langer zijn geweest. De onderzoekers weten namelijk alleen waar de dieren zijn gefotografeerd. Het is onbekend welke route ze precies hebben gezwommen. Mogelijk trokken ze via Antarctica. Het is bekend dat bultruggen uit verschillende populaties elkaar daar kunnen tegenkomen.
Voor het onderzoek bekeken de onderzoekers foto’s van staartvinnen. De onderkant van zo’n staart heeft bij elke bultrug een eigen patroon. De onderzoekers vergeleken 19.283 foto’s van walvisstaarten. Die foto’s waren tussen 1984 en 2025 genomen in Oost-Australië en Zuid-Amerika.
Daarbij werd gebruik gemaakt van het platform Happywhale. Wetenschappers en natuurliefhebbers kunnen daar foto’s van walvissen uploaden. Een computerprogramma zoekt vervolgens naar overeenkomsten tussen staartvinnen. Daarna controleren onderzoekers de mogelijke matches nog handmatig. Zo kwamen de twee opvallende reizen aan het licht.
Volgens Stephanie Stack, promovendus aan Griffith University, laat de vondst zien hoe belangrijk langlopende onderzoeken zijn. Ze zegt: “Deze ontdekking was alleen mogelijk dankzij de grootschalige internationale samenwerking die al tientallen jaren loopt.”
Zeldzame vondst
De vondst is met recht bijzonder en zeldzaam te noemen. In meer dan veertig jaar aan gegevens en bijna 20.000 geïdentificeerde walvissen vonden de onderzoekers slechts twee dieren die tussen deze gebieden waren gewisseld. Dat komt neer op ongeveer 0,01 procent van de herkende dieren.
Volgens de onderzoekers zijn zulke zeldzame tochten heel belangrijk. Als een walvis zich aansluit bij een andere populatie en zich daar voortplant kan dat zorgen voor meer genetische variatie. Dat maakt populaties op de lange termijn vaak sterker. Ook kunnen bultruggen hun ‘repertoire’ meenemen. Door zulke unieke reizen kunnen liederen zich verspreiden tussen groepen.
Hoofdonderzoeker Cristina Castro van de Pacific Whale Foundation benadrukt de belangrijke rol van burgerwetenschappers. “Elke foto draagt bij aan ons begrip van walvissen”, zegt ze. “In dit geval hielp zo’n foto om een van de langste reizen ooit vast te leggen.”
We schreven vaker over dit onderwerp, lees bijvoorbeeld ook Bultruggen bevallen waar ze niet zouden moeten, en het is nog niet duidelijk waarom en Avontuurlijke bultrugwalvis maakt recordreis en zwemt een derde van de wereld rond, mogelijk op zoek naar liefde . Of lees dit artikel: Wetenschappers zien voor het eerst hoe twee bultruggen seks hebben – en dat leidt direct tot een grote verrassing .
Uitgelezen? Luister ook eens naar de Scientias Podcast:
