De Artemis II-missie is voltooid. Na een tiendaagse reis om de maan dook de Orion-capsule vannacht met mach-35 de dampkring in. Temperaturen liepen op tot 1.650 graden Celsius, versnellingen tot 4 G. Om 02:07 uur plonsde het ruimtevaartuig veilig neer in de Stille Oceaan, waarna de crew opgepikt werd door de marine. Een verslag van de laatste dagen en uren van deze historische testmissie…
De tien dagen durende odyssee van de bemenste Artemis II testmissie zit erop. Nadat de vier astronauten afgelopen week een historische scheervlucht langs de verre zijde van de maan maakten en daarbij het verste afstandsrecord ooit verbraken, stond de terugreis volledig in het teken van één doel: heelhuids thuiskomen. Dat is afgelopen nacht gelukt. De Orion-capsule, door de bemanning ‘Integrity’ gedoopt, doorstond een meteorenduik door de aardatmosfeer en plonsde vannacht stipt 02:07 uur (Nederlandse tijd) neer in de Stille Oceaan, voor de kust van San Diego, Californië, V.S..
De laatste dagen in de ruimte stonden in het teken van opruimen en voorbereiden. Aan boord van de capsule was het een komen en gaan van zwevende uitrustingsstukken die weer stevig vastgesjord moesten worden. De stoelen werden in de juiste positie gezet en de bemanning — NASA-astronauten Reid Wiseman, Victor Glover, Christina Koch en CSA-astronaut Jeremy Hansen — nam het draaiboek voor terugkeer en landing nog eens minutieus door. Intussen werd het marineschip USS John P. Murtha in gereedheid gebracht om de capsule en crew op te pikken. Een tweede koerscorrectie, uitgevoerd om 04:53 uur in de nacht van woensdag op donderdag, duwde Orion met een kort stuwmoment van negen seconden precies op de juiste baan richting de aarde.
Leestip: De nieuwe ruimtewedloop: waarom gaan we nu wéér naar de maan?
De laatste loodjes op missiedag tien
Op de tiende en laatste missiedag werden de astronauten gewekt toen zij zich nog op 98.700 kilometer van de aarde bevonden. Het laatste duwtje richting huis kwam gisteravond om 20:53 uur met een derde en laatste koerscorrectie. Een stuwstoot van acht seconden verfijnde het traject voor de atmosferische intrede. Vanaf dat moment was het aftellen geblazen naar het meest kritieke deel van de reis: de terugkeer door de dampkring.
Het schema was tot op de minuut gepland. Om 01:33 uur Nederlandse tijd koppelde de servicemodule — het Europese aandrijf- en voorraadgedeelte ’the European Service Module’ — zich los van de bemenste capsule. De servicemodule zou kort daarna onschadelijk verbranden boven de Grote Oceaan. De crewmodule bleef alleen achter, met het hitteschild gericht op de steeds groter wordende aarde.
Leestip: Het lichaam als lab in de diepe ruimte met Artemis II
Een helse rit door de dampkring
Afgelopen nacht (11 april, Nederlandse tijd) om 01:53 uur bereikte Orion de bovenste regionen van onze dampkring op een hoogte van 122 kilometer. Het ruimtevaartuig raasde met een snelheid van 35 maal de luchtsnelheid — bijna 40.000 kilometer per uur — de ijle luchtlagen binnen. Door de wrijving met de atmosfeer bouwde zich rond de capsule een gloeiendhete plasmabel op, waardoor alle radiocontact met de vluchtleiding in Houston wegviel. Deze geplande communicatie-‘blackout’ duurde zes minuten. Gedurende die tijd werd het hitteschild blootgesteld aan temperaturen van rond de 1.650 graden Celsius, er vlak buiten werd het nog veel heter. In de cabine ondervonden de vier astronauten tijdens deze remweg door de atmosfeer tot 3,9 G; bijna vier maal de ons gekende zwaartekrachtversnelling.
Om 02:00 uur, na een paar minuten die voor de buitenwacht eindeloos leken, kraakte de stem van commandant Wiseman door de luidsprekers in het controlecentrum. Het ruimtevaartuig had de ergste hitte doorstaan en was nog intact.
De zachte landing in de oceaan
Nadat Orion was afgeremd tot een snelheid waarbij parachutes konden worden ingezet, volgde het laatste bedrijf van de missie. Om 02:03 uur, op een hoogte van 7.100 meter, klapten de twee remparachutes uit de neus van de capsule. Deze drogue-chutes stabiliseerden het vaartuig en brachten de snelheid verder omlaag. Een minuut later, op 1.800 meter hoogte, werden de drogues afgeworpen en ontvouwden zich de drie enorme hoofdparachutes. Het oranje-witte doekenveld remde Orion af tot een snelheid van slechts 32 kilometer per uur op het moment dat de capsule om 02:07 uur het water van de Stille Oceaan raakte.
Binnen twee uur na de landing waren alle vier de astronauten per helikopter aan boord van het marineschip USS John P. Murtha gebracht. Daar ondergaan zij de eerste medische evaluaties voordat ze naar de wal vliegen voor een welverdiende hereniging met hun families in Houston.
Met de succesvolle terugkeer van Artemis II heeft NASA bewezen dat het Orion-ruimtevaartuig mensen veilig naar de maan en terug kan brengen. De immense hoeveelheid verzamelde gegevens over de effecten van diepe ruimte op het lichaam en het functioneren van de levensondersteunende systemen effenen nu het pad voor Artemis III, een testvlucht die mogelijk al volgend jaar plaatsvindt. De vierde missie, Artemis IV, momenteel gepland voor 2028 (in potlood geschreven), moet voor het eerst sinds 1972 weer mensen op het maanoppervlak zetten.
Wil je meer achtergronden over dit nieuws volgen? Bekijk dan ook onze recente artikelen:
– Artemis II plonst veilig neer in Stille Oceaan
– De nieuwe ruimtewedloop: waarom gaan we nu wéér naar de maan?
– Earthset en eclips: Orion scheert langs verre maanzijde
– Artemis II duikt straks langs de verre maanzijde
– Lancering geslaagd: Artemis II begint reis om de Maan
– Eindelijk: Artemis II lanceert vannacht (hopelijk)!
– Artemis II-raket staat op lanceerplatform: lancering in april?
– Omwenteling bij NASA: maanlanding op de schop
– Artemis II raket terug naar VAB om reparatie
– Nieuwe vlucht in maanrace: China test capsule en raket
– Race naar de maan vertraagd, tentoonstelling gestart
– Race tegen de klok: dit moet er gebeuren voor Artemis III
– Het lichaam als lab in de diepe ruimte met Artemis II
– De Maan lonkt: bemenste Artemis II-raket is lanceerklaar
…of volg onze themapagina’s Artemis, Astronauten, De Nieuwe Ruimtewedloop, of Ruimtevaart om helemaal bij te zijn in deze interessante tijden!
Uitgelezen? Luister ook eens naar de Scientias Podcast:
